ആഗോള രാഷ്ട്രീയ ഭൂപടത്തെയും ദക്ഷിണേഷ്യൻ നയതന്ത്ര ബന്ധങ്ങളെയും ഒരേസമയം ഉലച്ചുകളയുന്ന ഒരു സ്ഫോടനാത്മകമായ പ്രഖ്യാപനവുമായി ബംഗ്ലാദേശിന്റെ മുൻ പ്രധാനമന്ത്രിയും അവാമി ലീഗ് തലവനുമായ ഷെയ്ഖ് ഹസീന രംഗത്തെത്തിയിരിക്കുകയാണ്. രണ്ട് വർഷത്തെ ഇന്ത്യയിലെ രഹസ്യ പ്രവാസ ജീവിതത്തിന് ശേഷം, ഈ വരുന്ന ഡിസംബറോടെ താൻ സ്വന്തം ജന്മനാടായ ബംഗ്ലാദേശിലേക്ക് മടങ്ങുമെന്ന നിർണായക വിവരമാണ് രാജ്യാന്തര വാർത്താ ഏജൻസിയായ റോയിട്ടേഴ്സിന് നൽകിയ പ്രത്യേക ടെലിഫോൺ അഭിമുഖത്തിലൂടെ 78-കാരിയായ ഈ രാഷ്ട്രീയ സിംഹം വെളിപ്പെടുത്തിയത്. ധാക്കയിലെ പുതിയ ഭരണകൂടവും അവിടത്തെ പ്രത്യേക കോടതിയും തനിക്കെതിരെ വധശിക്ഷ വിധിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന പൂർണ്ണമായ ബോധ്യത്തോടെയാണ് ഈ മടക്കയാത്ര. “ഞാൻ തിരിച്ചെത്തുമ്പോൾ അവർ എന്നെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തേക്കാം, ചിലപ്പോൾ കൊന്നുകളയാനും സാധ്യതയുണ്ട്, എങ്കിലും എനിക്ക് പോയേ തീരൂ,” എന്ന ഹസീനയുടെ വാക്കുകൾ കേവലം ഒരു പ്രഖ്യാപനമല്ല, മറിച്ച് ദക്ഷിണേഷ്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തെ മാറ്റിമറിക്കാൻ പോകുന്ന ഒരു കൊടുങ്കാറ്റിന്റെ തുടക്കമാണ്. മരണം വരികയാണെങ്കിൽ അത് തന്റെ മാതാപിതാക്കളെ അടക്കം ചെയ്ത, അവരുടെ രക്തം ചിന്തിയ സ്വന്തം മണ്ണിൽ വെച്ചാകണമെന്നത് തന്റെ അവസാനത്തെ ആഗ്രഹമാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുമ്പോൾ, അത് തങ്ങളെ വേട്ടയാടുന്ന പുതിയ ഭരണകൂടത്തിന് നേരെ ഹസീന എറിയുന്ന കനത്ത വെല്ലുവിളിയായി മാറുന്നു.
ബംഗ്ലാദേശിൽ നിലവിലുള്ള മുഹമ്മദ് യൂനുസിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള കാവൽ സർക്കാരിനെ ഞെട്ടിച്ചുകൊണ്ട്, താൻ ഒറ്റയ്ക്കല്ല മടങ്ങുന്നതെന്നും പ്രവാസത്തിലുള്ള അവാമി ലീഗിന്റെ മുതിർന്ന നേതാക്കളും മുൻ ആഭ്യന്തര മന്ത്രി അസദുസ്സമാൻ ഖാൻ കമൽ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവരും തനിക്കൊപ്പം ഉണ്ടാകുമെന്നും ഹസീന പ്രഖ്യാപിച്ചു കഴിഞ്ഞു. 2024 ഓഗസ്റ്റിൽ നടന്ന വിദ്യാർത്ഥി പ്രക്ഷോഭത്തിന് ശേഷം അവാമി ലീഗ് പ്രവർത്തകർ നേരിടുന്ന ക്രൂരമായ വേട്ടയാടലുകൾക്കും കള്ളക്കേസുകൾക്കും അറുതി വരുത്താനാണ് ഈ കൂട്ടായ നീക്കം. “ഞങ്ങളുടെ എല്ലാ നേതാക്കൾക്കും പ്രവർത്തകർക്കുമെതിരെ കേസുകൾ ഫയൽ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്, അവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും ഒളിവിലാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ എന്റെ അണികളോട് പറഞ്ഞു,
ഇത്തവണ ഞാൻ വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങുകയാണ്, നിങ്ങളെല്ലാവരും ഒപ്പം വരണം, നാമെല്ലാവരും ഒരുമിച്ച് കോടതിയിൽ ചെന്ന് കീഴടങ്ങും,” എന്ന ഹസീനയുടെ തന്ത്രം ബംഗ്ലാദേശിലെ ജുഡീഷ്യറിയെയും നിയമവ്യവസ്ഥയെയും ലോകത്തിന് മുന്നിൽ പരീക്ഷിക്കാനുള്ളതാണ്. തങ്ങൾക്കെതിരെ നടക്കുന്നത് കേവലം രാഷ്ട്രീയ പ്രതികാരമാണെന്നും, നിലവിലെ കോടതി നടപടികൾ എത്രത്തോളം വലിയ പ്രഹസനമാണെന്ന് ജനങ്ങൾക്ക് ബോധ്യപ്പെടുത്താനാണ് താൻ കോടതിക്ക് മുന്നിലെത്തുന്നതെന്നും അവർ തുറന്നടിക്കുന്നു. ഏത് ജയിലറയെയും നേരിടാൻ തനിക്ക് ഭയമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്ന ഹസീന, 1981-ലും 2007-ലും താൻ നേരിട്ട ജയിൽവാസങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഏതാണ്ട് രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടുകാലം ബംഗ്ലാദേശിനെ ഏകാധിപത്യ സ്വഭാവത്തോടെ ഭരിക്കുകയും രാജ്യത്തിന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ മാറ്റിമറിക്കുകയും ചെയ്ത ഷെയ്ഖ് ഹസീനയുടെ പതനം അത്യന്തം ദാരുണമായിരുന്നു. 2024 ഓഗസ്റ്റിൽ ഉദ്യോഗസ്ഥ സംവരണത്തിനെതിരെ ആരംഭിച്ച് പിന്നീട് സർക്കാർ വിരുദ്ധ പ്രക്ഷോഭമായി മാറിയ വിദ്യാർത്ഥി സമരത്തെ അടിച്ചമർത്താൻ ഹസീന ഉത്തരവിട്ടതോടെയാണ് രാജ്യം ചോരക്കളമായത്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം 1,400-ലധികം ആളുകളാണ് ആ ആഭ്യന്തര കലാപത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടത്. ജനക്കൂട്ടം തന്റെ ഔദ്യോഗിക വസതിയായ ഗണഭവനിലേക്ക് ഇരച്ചുകയറിയതോടെ ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ ഇന്ത്യയിലേക്ക് പലായനം ചെയ്യാൻ അവർ നിർബന്ധിതയായി. ഹസീനയ്ക്ക് ന്യൂഡൽഹി അഭയം നൽകിയതോടെ ഇന്ത്യ-ബംഗ്ലാദേശ് ബന്ധം ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വഷളായ അവസ്ഥയിലേക്ക് കൂപ്പുകുത്തി. ഹസീനയെയും കൂട്ടരെയും വിചാരണയ്ക്കായി വിട്ടുനൽകണമെന്ന് ധാക്കയിലെ പുതിയ സർക്കാർ ഇന്ത്യയോട് ഔദ്യോഗികമായി പലതവണ ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാൽ, ഇന്ത്യ ഈ വിഷയത്തിൽ തന്ത്രപരമായ മൗനം പാലിക്കുമ്പോഴാണ്, ആരുടെയും സഹായമില്ലാതെ താൻ സ്വമേധയാ ബംഗ്ലാദേശിലേക്ക് വിമാനം കയറുമെന്ന് ഹസീന പ്രഖ്യാപിക്കുന്നത്. ഇത് ന്യൂഡൽഹിയെ വലിയൊരു നയതന്ത്ര പ്രതിസന്ധിയിൽ നിന്ന് താൽക്കാലികമായി രക്ഷിക്കുമെങ്കിലും ധാക്കയിലെ രാഷ്ട്രീയ അന്തരീക്ഷത്തെ കൂടുതൽ വഷളാക്കും.
ബംഗ്ലാദേശിന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിന് നേതൃത്വം നൽകിയ, തന്റെ പിതാവ് ഷെയ്ഖ് മുജീബുർ റഹ്മാൻ കെട്ടിപ്പടുത്ത അവാമി ലീഗ് എന്ന രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനത്തെ നിരോധിക്കാനും ഇല്ലാതാക്കാനുമുള്ള പുതിയ സർക്കാരിന്റെ നീക്കങ്ങൾക്കെതിരെ കടുത്ത അമർഷമാണ് ഹസീന രേഖപ്പെടുത്തിയത്. പ്രവാസത്തിലിരുന്നുകൊണ്ട് തന്നെ ബംഗ്ലാദേശിലെ 300 പാർലമെന്റ് മണ്ഡലങ്ങളിൽ 125 എണ്ണത്തിലും അവാമി ലീഗിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പുനഃസംഘടിപ്പിക്കാൻ താൻ ഓൺലൈൻ യോഗങ്ങൾ നടത്തിക്കഴിഞ്ഞുവെന്ന് അവർ അവകാശപ്പെട്ടു. “അവർ എന്നെ വേണമെങ്കിൽ കുറ്റവാളിയാക്കട്ടെ, എനിക്ക് ഇനി തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ മത്സരിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ലെങ്കിലും കുഴപ്പമില്ല, പക്ഷേ അവർ എന്തിനാണ് അവാമി ലീഗിനെ ഇല്ലാതാക്കാൻ നോക്കുന്നത്? ഒരു സർക്കാർ ദീർഘകാലം ഭരിക്കുമ്പോൾ തെറ്റുകൾ സ്വാഭാവികമാണ്, ഒരു ഭരണകൂടവും തെറ്റുകൾക്ക് അതീതമല്ല. പക്ഷേ ഞങ്ങളുടെ ശരിയും തെറ്റും വിലയിരുത്തേണ്ടത് ജനങ്ങളാണ്, ആ വിധി ഞാൻ ജനകീയ കോടതിക്ക് വിടുന്നു,” എന്ന ഹസീനയുടെ വാക്കുകൾ തങ്ങളുടെ വലിയ വോട്ട് ബാങ്കിലുള്ള ആത്മവിശ്വാസത്തെയാണ് കാണിക്കുന്നത്. ഡിസംബറിലെ അവരുടെ ഈ തിരിച്ചുവരവ് ഏഷ്യയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ രാഷ്ട്രീയ നാടകങ്ങൾക്കായിരിക്കും വഴിതുറക്കുക.
NB: ഈ വാർത്തയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ചിത്രം പ്രതീകാത്മകമാണ്. (AI SOURCES)
