സാങ്കേതികവിദ്യ തോറ്റോ, അതോ മനഃപൂർവ്വം ചെയ്തതോ? ലോകപൊലീസിനെ പ്രതിക്കൂട്ടിലാക്കി മിനാബ് ആക്രമണത്തിന്റെ രേഖകൾ പുറത്ത്!

പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധഭൂമികളിൽ മിസൈലുകളും ഡ്രോണുകളും പതിവ് കാഴ്ചകളായി മാറിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ചില ആക്രമണങ്ങൾ വെറും സൈനിക നടപടികളായി മാത്രം ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടാറില്ല. മറിച്ച്, അവ യുദ്ധത്തിന്റെ നൈതികതയെയും രഹസ്യാന്വേഷണ സംവിധാനങ്ങളുടെയും വിശ്വാസ്യതയെയും ലോക ശക്തികളുടെ തീരുമാനങ്ങളെയും ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന സംഭവങ്ങളായി മാറാറുണ്ട്. ഇറാന്റെ തെക്കൻ നഗരമായ മിനാബിലെ ഒരു സ്കൂളിന് നേരെയുണ്ടായ ആക്രമണവും അത്തരമൊരു സംഭവമായാണ് ഇപ്പോൾ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. നൂറുകണക്കിന് സാധാരണക്കാരുടെയും കുട്ടികളുടെയും ജീവനെടുത്ത ഈ ആക്രമണം വെറും ഒരു “തെറ്റായ ലക്ഷ്യനിർണയം” മാത്രമായിരുന്നോ, അതോ അടിയന്തര സൈനിക തീരുമാനങ്ങളുടെ പേരിൽ അവഗണിക്കപ്പെട്ട മുന്നറിയിപ്പുകളുടെ ദുരന്തകരമായ ഫലമായിരുന്നോ എന്ന ചോദ്യമാണ് ഇപ്പോൾ അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ഉയരുന്നത്.

സിഎൻഎൻ പുറത്തുവിട്ട റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം, ഇറാനിലുടനീളം ആക്രമണങ്ങൾക്ക് സാധ്യതയുള്ള ലക്ഷ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക തയ്യാറാക്കുന്നതിനിടെയാണ് മിനാബിലെ ഈ കേന്ദ്രവും ഉൾപ്പെട്ടത്. എന്നാൽ പിന്നീട് പുറത്തുവന്ന വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം, ഈ ലക്ഷ്യനിർണയ പ്രക്രിയയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഇന്റലിജൻസ് വിവരങ്ങളിൽ പലതും വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളതായിരുന്നു. ചില രേഖകളിൽ വിവരങ്ങൾ പുതുക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന മുന്നറിയിപ്പുകൾ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നുവെന്നും റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, യുദ്ധത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ വേഗത്തിൽ ആക്രമണങ്ങൾ നടത്താനുള്ള സമ്മർദ്ദത്തിനിടയിൽ ഈ മുന്നറിയിപ്പുകൾ അവഗണിക്കപ്പെട്ടുവെന്നാണ് ആരോപണം.

അമേരിക്കൻ സൈനിക കമാൻഡർമാർക്ക് മുന്നിലുണ്ടായിരുന്നത് വളരെ കുറഞ്ഞ സമയത്തിനുള്ളിൽ ലക്ഷ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക തയ്യാറാക്കുകയും ആക്രമണങ്ങൾക്ക് അനുമതി നൽകുകയും ചെയ്യേണ്ട സാഹചര്യമാണെന്നാണ് ഈ വിഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വൃത്തങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. അമേരിക്കൻ സേനയ്ക്ക് ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണിയായി കണക്കാക്കപ്പെട്ട മിസൈൽ കേന്ദ്രങ്ങൾ, വ്യോമതാവളങ്ങൾ, സൈനിക സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകിക്കൊണ്ടായിരുന്നു തീരുമാനങ്ങൾ എടുത്തതെന്നും അവർ പറയുന്നു. എന്നാൽ അതിനിടയിൽ ചില സ്ഥിരമായ ലക്ഷ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ പുതുക്കപ്പെടാതെ പോയതായാണ് ഇപ്പോൾ പുറത്തുവരുന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

മിനാബിലെ സംഭവത്തിൽ ഏറ്റവും വലിയ വിവാദത്തിന് കാരണമായത് ആക്രമിക്കപ്പെട്ട പ്രദേശത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലമാണ്. 2013-ൽ പകർത്തിയ ഉപഗ്രഹ ചിത്രങ്ങളിൽ ഈ സ്കൂളും സമീപത്തുണ്ടായിരുന്ന ഐആർജിസി സൗകര്യങ്ങളും ഒരേ കോമ്പൗണ്ടിന്റെ ഭാഗമായാണ് കാണപ്പെട്ടിരുന്നത്. എന്നാൽ പിന്നീട് 2016-ൽ എടുത്ത ചിത്രങ്ങൾ പ്രകാരം സ്കൂളിനും മറ്റ് സൈനിക സൗകര്യങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ മതിലുകളും വേർതിരിവുകളും സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. വർഷങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്ഥലത്തിന്റെ സ്വഭാവം മാറിയെങ്കിലും, പഴയ വിവരങ്ങളാണ് ലക്ഷ്യനിർണയത്തിന് ഉപയോഗിച്ചതെന്നാണ് ഇപ്പോഴുള്ള ആരോപണം.

ഫെബ്രുവരി 28-ന് നടന്ന ആക്രമണത്തിൽ സ്കൂൾ നേരിട്ട് ലക്ഷ്യമാക്കപ്പെട്ടുവെന്നാണ് ഇറാന്റെ ആരോപണം. അതിൽ നിരവധി കുട്ടികളും സാധാരണക്കാരും കൊല്ലപ്പെട്ടതായി ഇറാനിയൻ അധികൃതർ അറിയിച്ചു. ആക്രമണത്തിന് പിന്നാലെ ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ശക്തമായ പ്രതിഷേധം ഉയർന്നിരുന്നു. സിവിലിയൻ കേന്ദ്രങ്ങൾ ലക്ഷ്യമാക്കപ്പെടുന്ന സാഹചര്യം അന്താരാഷ്ട്ര മാനുഷിക നിയമങ്ങളുടെ ഗുരുതര ലംഘനമാണെന്നും നിരവധി മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

സംഭവത്തിന് ദിവസങ്ങൾക്കകം തന്നെ അമേരിക്കൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് ആക്രമണത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലം വ്യക്തമായിരുന്നുവെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നത്. ഉപയോഗിച്ച വിവരങ്ങൾ പഴയതായിരുന്നുവെന്നും, അവ സമയബന്ധിതമായി പുതുക്കപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിൽ ദുരന്തം ഒഴിവാക്കാനാകുമായിരുന്നു എന്ന വിലയിരുത്തലും ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ വിഷയത്തിൽ അമേരിക്കൻ പ്രതിരോധ വകുപ്പ് ഇതുവരെ ഔദ്യോഗിക അന്വേഷണ റിപ്പോർട്ട് പുറത്തുവിട്ടിട്ടില്ല.

സംഭവത്തെക്കുറിച്ച് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപും പിന്നീട് പ്രതികരിച്ചിരുന്നു. ആക്രമണത്തിന് പിന്നിൽ അമേരിക്കയുടെ പങ്ക് സംബന്ധിച്ച് വ്യക്തമായ നിലപാട് സ്വീകരിക്കാതെ, യുദ്ധസാഹചര്യത്തിൽ നിരവധി മിസൈലുകൾ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് സഞ്ചരിച്ചിരുന്നുവെന്നും അതിനാൽ സംഭവത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം സംബന്ധിച്ച് അന്തിമ നിഗമനത്തിലെത്തുന്നത് എളുപ്പമല്ലെന്നും അദ്ദേഹം സൂചിപ്പിച്ചു. ആക്രമണം അമേരിക്ക നടത്തിയതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കാൻ തനിക്ക് മതിയായ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടില്ലെന്നുമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതികരണം.

എന്നാൽ വിമർശകർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത് മറ്റൊന്നാണ്. യുദ്ധഭൂമിയിൽ അത്യാധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യകളും കൃത്യതയാർന്ന ആയുധ സംവിധാനങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുവെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന ലോക ശക്തികൾക്ക്, ഒരു സ്കൂളിനെയും സൈനിക കേന്ദ്രത്തെയും തമ്മിൽ വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യം എങ്ങനെ ഉണ്ടായെന്നതാണ് അവരുടെ ചോദ്യം. അതേസമയം, പിന്തുണക്കുന്നവർ പറയുന്നത് യുദ്ധത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടങ്ങളിൽ അതിവേഗ തീരുമാനങ്ങൾ പലപ്പോഴും അനിഷ്ടകരമായ ഫലങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കാറുണ്ടെന്നുമാണ്.

മിനാബ് ആക്രമണം ഇപ്പോൾ വെറും ഒരു സൈനിക സംഭവമല്ല. അത് യുദ്ധസമയത്ത് ഇന്റലിജൻസ് വിവരങ്ങളുടെ കൃത്യത എത്രത്തോളം നിർണായകമാണെന്നും, പഴയ വിവരങ്ങളെയും അവഗണിക്കപ്പെട്ട മുന്നറിയിപ്പുകളെയും ആശ്രയിച്ചുള്ള തീരുമാനങ്ങൾ എത്ര വലിയ മനുഷ്യദുരന്തങ്ങൾക്ക് വഴിവെക്കാമെന്നും ലോകത്തെ വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന സംഭവമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. പശ്ചിമേഷ്യയിലെ യുദ്ധത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ മിനാബ് ഇനി ഒരു ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സ്ഥലം മാത്രമല്ല യുദ്ധത്തിന്റെ വില പലപ്പോഴും നിരപരാധികളാണ് നൽകേണ്ടിവരുന്നതെന്ന കഠിന സത്യത്തിന്റെ മറ്റൊരു ഓർമ്മപ്പെടുത്തലായി അത് മാറിക്കഴിഞ്ഞു.