ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പലപ്പോഴും പൊതുജനങ്ങൾ കാണുന്നത് ഔദ്യോഗിക സന്ദർശനങ്ങളും നയതന്ത്ര ചർച്ചകളുമാണ്. എന്നാൽ അതിന് പിന്നിൽ അരങ്ങേറുന്ന സുരക്ഷാ നീക്കങ്ങൾ പലപ്പോഴും സിനിമകളെ പോലും വെല്ലുന്ന തരത്തിലുള്ളവയാണ്. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ്‌ ട്രംപ് തുർക്കിയിൽ നിന്ന് രഹസ്യമായി ഒരു സൈനിക വിമാനത്തിൽ യാത്ര ചെയ്തെന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ പുറത്തുവന്നതോടെ, ലോകമെമ്പാടും വീണ്ടും ശ്രദ്ധാകർഷിച്ചിരിക്കുന്നത് അത്യുന്നത നേതാക്കളുടെ സുരക്ഷയ്ക്കായി സ്വീകരിക്കുന്ന അസാധാരണ നടപടികളിലേക്കാണ്. വൈറ്റ് ഹൗസ് പുറത്തേക്ക് നൽകിയ സൂചനകൾ പ്രകാരം ട്രംപ് പതിവുപോലെ എയർഫോഴ്‌സ് വണ്ണിലാണ് യാത്ര ചെയ്യുന്നതെന്നായിരുന്നു പൊതുധാരണ. എന്നാൽ യാഥാർഥ്യത്തിൽ, സുരക്ഷാ ഭീഷണികൾ വിലയിരുത്തിയ ശേഷം അദ്ദേഹത്തെ മറ്റൊരു സൈനിക വിമാനത്തിലേക്ക് രഹസ്യമായി മാറ്റുകയായിരുന്നു എന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നത്. പശ്ചിമേഷ്യയിൽ സംഘർഷം രൂക്ഷമാകുകയും അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം വീണ്ടും അപകടകരമായ ഘട്ടത്തിലെത്തുകയും ചെയ്ത സാഹചര്യത്തിലാണ് ഈ നീക്കം നടന്നത്.
ട്രംപിന്റെ ഈ യാത്ര വെറും സുരക്ഷാ മുൻകരുതൽ മാത്രമായിരുന്നില്ല. അമേരിക്കൻ രഹസ്യാന്വേഷണ ഏജൻസികൾക്ക് ലഭിച്ചിരുന്ന ഭീഷണി വിലയിരുത്തലുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രസിഡന്റിന്റെ സഞ്ചാരപാതയും ഉപയോഗിക്കുന്ന വിമാനവും പരമാവധി രഹസ്യമാക്കുക എന്നതായിരുന്നു പ്രധാന ലക്ഷ്യം. പ്രസിഡന്റിന്റെ കൃത്യമായ സ്ഥാനം ശത്രുരാജ്യങ്ങൾക്കും ഭീകരസംഘടനകൾക്കും മനസ്സിലാകാതിരിക്കാനാണ് ഇത്തരം തന്ത്രങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നത്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തനായ നേതാവെന്ന നിലയിൽ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റിനെ ലക്ഷ്യമിട്ട് എന്തെങ്കിലും ആക്രമണം ഉണ്ടായാൽ അതിന് വലിയ രാഷ്ട്രീയ-സൈനിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാകുമെന്നതിനാൽ സുരക്ഷാ ഏജൻസികൾ യാതൊരു വിട്ടുവീഴ്ചയും ചെയ്യാറില്ല.
റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം, ഖത്തർ അമേരിക്കയ്ക്ക് സമ്മാനിച്ച പുതിയ ബോയിംഗ് 747-8 വിമാനത്തിലായിരുന്നു ട്രംപ് ആദ്യം തുർക്കിയിലെത്തിയത്. എന്നാൽ ആ വിമാനത്തിൽ പ്രസിഡന്റിന്റെ സുരക്ഷയ്ക്കാവശ്യമായ എല്ലാ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങളും ഇതുവരെ പൂർണമായി ഘടിപ്പിച്ചിരുന്നില്ല. മിസൈൽ മുന്നറിയിപ്പ് സംവിധാനങ്ങൾ, ഇലക്ട്രോണിക് ജാമിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യ, പ്രതിരോധ കൗണ്ടർമെഷറുകൾ തുടങ്ങിയ സുപ്രധാന സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ പൂർണമായും പ്രവർത്തനസജ്ജമല്ലെന്ന വിലയിരുത്തലാണ് സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് ലഭിച്ചത്. അതിനാൽ പ്രസിഡന്റിനെ അതേ വിമാനത്തിൽ തിരികെ കൊണ്ടുപോകുന്നത് അപകടസാധ്യത വർധിപ്പിക്കുമെന്ന് സീക്രട്ട് സർവീസും സൈന്യവും തീരുമാനിച്ചു.
അതോടെയാണ് അതീവ രഹസ്യമായ ഒരു പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കിയത്. തുർക്കിയിലെ വിമാനത്താവളത്തിൽ മൂന്ന് വിമാനങ്ങൾ ഒരുക്കിയിരുന്നു. ക്യാമറകൾക്ക് മുന്നിൽ ട്രംപ് പതിവ് എയർഫോഴ്‌സ് വണ്ണിലേക്ക് കയറുന്നതുപോലെ ദൃശ്യങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചു. മാധ്യമങ്ങളും വിമാനത്താവള ജീവനക്കാരും ഉൾപ്പെടെ എല്ലാവരും പ്രസിഡന്റ് അതേ വിമാനത്തിലാണെന്ന് കരുതുന്ന സാഹചര്യം ഉണ്ടാക്കി. എന്നാൽ വിമാനത്തിന്റെ വാതിലിനടുത്തെത്തിയ ശേഷം ട്രംപും അടുത്ത സഹായികളും വിമാനത്താവളത്തിലെ കാറ്ററിംഗ് ട്രക്കിലേക്ക് മാറി. ആ ട്രക്ക് ഉപയോഗിച്ച് പൊതുജനങ്ങളുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടാതെ ചെറിയ സി-32എ സൈനിക വിമാനത്തിലെത്തിച്ച ശേഷമാണ് യഥാർത്ഥ യാത്ര ആരംഭിച്ചത്. പുറമേ നോക്കുമ്പോൾ പ്രസിഡന്റ് എയർഫോഴ്‌സ് വണ്ണിലാണെന്ന് തോന്നിപ്പിച്ചെങ്കിലും യാഥാർഥ്യത്തിൽ അദ്ദേഹം മറ്റൊരു വിമാനത്തിലായിരുന്നു.
ഈ രഹസ്യ നീക്കം പിന്നീട് ട്രംപ് തന്നെ സ്ഥിരീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. മാധ്യമപ്രവർത്തകരോട് സംസാരിക്കവെ അദ്ദേഹം, “ഞാൻ സീക്രട്ട് സർവീസും സൈന്യവും പറയുന്നതാണ് ചെയ്യുന്നത്. അവർ എന്നെ മറ്റൊരു വിമാനത്തിലേക്ക് മാറ്റണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു. സുരക്ഷയുടെ കാര്യത്തിൽ അവരുടെ നിർദേശങ്ങളാണ് ഞാൻ പിന്തുടരുന്നത്,” എന്ന് പറഞ്ഞു. പ്രസിഡന്റിന്റെ ഈ പ്രതികരണം, സുരക്ഷാ ഏജൻസികളുടെ വിലയിരുത്തലിന് വൈറ്റ് ഹൗസ് നൽകിയിരുന്ന പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്നതായിരുന്നു.
എന്നാൽ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റുമാർ സുരക്ഷയ്ക്കായി ഡെക്കോയ് വിമാനങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇതാദ്യമായല്ല. ഇതിനുമുമ്പ് 2000-ൽ അന്നത്തെ പ്രസിഡന്റ് ബിൽ ക്ലിന്റണും സമാനമായ തന്ത്രം സ്വീകരിച്ചിരുന്നു. ഇന്ത്യയും പാകിസ്ഥാനും സന്ദർശിച്ച വേളയിൽ ക്ലിന്റണിന്റെ പാകിസ്ഥാൻ യാത്ര അതീവ രഹസ്യമായിരുന്നു. ആ സമയത്ത് പാകിസ്ഥാനിലെ സുരക്ഷാ സാഹചര്യം ഏറെ സങ്കീർണ്ണമായിരുന്നു. അതിനാൽ പ്രസിഡന്റിന്റെ വിമാനത്തെ ലക്ഷ്യമിട്ട് ആക്രമണമുണ്ടാകുമെന്ന ആശങ്ക അമേരിക്കൻ സുരക്ഷാ ഏജൻസികൾക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. അതിനെ തുടർന്നാണ് ക്ലിന്റൺ അവസാന നിമിഷം മറ്റൊരു വിമാനത്തിലേക്ക് മാറിയത്.
യുഎസ്എ ടുഡേയുടെ റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച്, ക്ലിന്റൺ യാത്ര ചെയ്ത യഥാർത്ഥ വിമാനം പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്നും മറച്ചുവെക്കുകയും മറ്റൊരു വിമാനത്തെ എയർഫോഴ്‌സ് വൺ എന്ന നിലയിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ക്ലിന്റണിനൊപ്പം യാത്ര ചെയ്തിരുന്ന മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്കുപോലും ഈ വിവരം അവസാന നിമിഷം വരെ അറിയിച്ചിരുന്നില്ല. അന്നത്തെ വൈറ്റ് ഹൗസ് കറസ്പോണ്ടന്റ്സ് അസോസിയേഷൻ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന ഒരു മുതിർന്ന മാധ്യമപ്രവർത്തകൻ പിന്നീട് വെളിപ്പെടുത്തിയത് പ്രകാരം, വൈറ്റ് ഹൗസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ അദ്ദേഹത്തോട് രഹസ്യമായി സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങൾ വിശദീകരിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ പ്രസിഡന്റിന്റെ സുരക്ഷയ്ക്ക് ഭീഷണിയുണ്ടാകാതിരിക്കാൻ ഈ വിവരങ്ങൾ പരസ്യമാക്കരുതെന്ന കർശന നിർദ്ദേശവും നൽകിയിരുന്നു.
ക്ലിന്റൺ ഇസ്ലാമാബാദിൽ ഇറങ്ങിയ ശേഷമാണ് ലോകം മുഴുവൻ അദ്ദേഹം യഥാർത്ഥത്തിൽ മറ്റൊരു വിമാനത്തിലാണ് എത്തിയതെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയത്. അന്നത്തെ സുരക്ഷാ നടപടികൾ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും രഹസ്യമായ വിമാനയാത്രകളിലൊന്നായി പിന്നീട് വിലയിരുത്തപ്പെട്ടു. മാധ്യമങ്ങൾക്കുപോലും പൂർണമായ വിവരം ലഭിക്കാതിരുന്നത് സുരക്ഷാ ഏജൻസികളുടെ ആസൂത്രണത്തിന്റെ ഗൗരവം വ്യക്തമാക്കുന്നതായിരുന്നു.
ഇത്തരം ഡെക്കോയ് വിമാന തന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം ശത്രുക്കളെ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുകയാണ്. പ്രസിഡന്റ് ഏത് വിമാനത്തിലാണെന്ന് കൃത്യമായി കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത സാഹചര്യം സൃഷ്ടിച്ചാൽ മിസൈൽ ആക്രമണം, ഡ്രോൺ ആക്രമണം, ഭീകരാക്രമണം തുടങ്ങിയ ഭീഷണികളുടെ സാധ്യത ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കാനാകും. ആധുനിക യുദ്ധസാഹചര്യങ്ങളിൽ ഉപഗ്രഹ നിരീക്ഷണവും റഡാർ ട്രാക്കിംഗും അതിവേഗം വികസിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അവസാന നിമിഷം വിമാനം മാറ്റുകയോ വ്യാജ സഞ്ചാരപാത സൃഷ്ടിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത് ഇപ്പോഴും ഫലപ്രദമായ സുരക്ഷാ തന്ത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
പശ്ചിമേഷ്യയിലെ നിലവിലെ സാഹചര്യവും ഈ തീരുമാനത്തെ കൂടുതൽ പ്രസക്തമാക്കുന്നു. അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം വീണ്ടും വഷളാകുകയും മേഖലയിൽ സംഘർഷം വർധിക്കുകയും ചെയ്ത സാഹചര്യത്തിൽ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റിന്റെ ഓരോ വിദേശയാത്രയും സുരക്ഷാ ഏജൻസികൾ അതീവ ജാഗ്രതയോടെയാണ് വിലയിരുത്തുന്നത്. ഇറാനോ ഇറാന്റെ പിന്തുണയുള്ള സായുധ ഗ്രൂപ്പുകളോ അമേരിക്കൻ താൽപര്യങ്ങൾ ലക്ഷ്യമിടുമെന്ന ആശങ്ക നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ പ്രസിഡന്റിന്റെ യാത്രാപദ്ധതികൾ അവസാന നിമിഷം വരെ രഹസ്യമാക്കുന്നത് പതിവ് നടപടിക്രമമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്.
ട്രംപിന്റെ രഹസ്യ വിമാനമാറ്റം വീണ്ടും ലോകത്തിന് മുന്നിൽ തുറന്നുകാട്ടുന്നത് ഒരു നിർണായക യാഥാർഥ്യമാണ്. രാജ്യങ്ങളുടെ നേതാക്കൾ പൊതുവേദികളിൽ ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുമ്പോഴും അവരുടെ ഓരോ ചുവടിനും പിന്നിൽ അതിസങ്കീർണ്ണമായ സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളും രഹസ്യാന്വേഷണ വിവരങ്ങളും അതിവേഗ തീരുമാനങ്ങളുമാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിൽ അധികാരത്തിന്റെ പ്രകടനത്തേക്കാൾ പ്രധാനപ്പെട്ടത് സുരക്ഷയാണെന്നും, ചിലപ്പോൾ ഒരു വിമാനമാറ്റം പോലും അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിലുള്ള വലിയ പ്രതിസന്ധികൾ ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കാമെന്നുമാണ് ഈ സംഭവങ്ങൾ വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത്.
