മഹാരാഷ്ട്രയിലെ പൂനെയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ബാല ഗന്ധർവ രംഗ മന്ദിർ അന്ന് അസാധാരണമായ ഒരു ജനക്കൂട്ടത്തിന് സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. “അൺസ്റ്റോപ്പബിൾ തുക്കാറാം” എന്ന പേരിൽ സംഘടിപ്പിക്കപ്പെട്ട ആ പൊതുപരിപാടിയിലേക്ക് മഹാരാഷ്ട്ര ഫുഡ് ആൻഡ് ഡ്രഗ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ (എഫ് ഡി എ) കമ്മീഷണറായ തുക്കാറാം മുണ്ടെ പ്രവേശിച്ചപ്പോൾ സദസ്സ് മുഴുവൻ ഒരേ സ്വരത്തിൽ എഴുന്നേറ്റു നിന്നു. നീണ്ട കരഘോഷത്തോടെയും ആർപ്പുവിളികളോടെയുമാണ് ജനങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ വരവേറ്റത്. ഔദ്യോഗിക പ്രോട്ടോക്കോളുകൾക്കപ്പുറം, ജനങ്ങളുടെ ഹൃദയങ്ങളിൽ തങ്ങൾക്കായുള്ള ഒരിടം അദ്ദേഹം നേടിയെടുത്തിരിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ പ്രകടമായ തെളിവായിരുന്നു ആ കാഴ്ച. സദസ്സിലുണ്ടായിരുന്ന നൂറുകണക്കിന് ആളുകൾ തങ്ങളുടെ മൊബൈൽ ഫോണുകളിൽ ആ ചരിത്ര നിമിഷം പകർത്താൻ മത്സരിച്ചു. ഈ അസാധാരണ സ്വീകരണം കണ്ട് ഒരു നിമിഷം ആ ഐഎഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ പോലും വികാരഭരിതനായിപ്പോയി. സമകാലിക ഇന്ത്യൻ ഭരണകൂടത്തിൽ ഒരു സിവിൽ സർവീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥന് ഇത്രയധികം പൊതുജന പിന്തുണ ലഭിക്കുന്നത് അപൂർവ്വങ്ങളിൽ അപൂർവ്വമാണ്. മഹാരാഷ്ട്രയിലുടനീളമുള്ള റെസ്റ്റോറന്റുകളിലും മറ്റ് ഭക്ഷണശാലകളിലും അദ്ദേഹം നടപ്പിലാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ശക്തമായ നിയമനടപടികളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ഈ ജനകീയ മുന്നേറ്റം എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്.
2005 ബാച്ച് ഐഎഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനായ തുക്കാറാം മുണ്ടെ തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിലുടനീളം കർശനമായ ചട്ടപ്പാലനത്തിനും വിട്ടവീഴ്ചയില്ലാത്ത നിലപാടുകൾക്കും പേരുകേട്ട വ്യക്തിയാണ്. നിയമം നടപ്പിലാക്കുന്നതിലെ കർശന നിലപാടുകൾ കാരണം ഏകദേശം രണ്ട് പതിറ്റാണ്ടിനിടെ 25 തവണയാണ് അദ്ദേഹത്തിന് സ്ഥലംമാറ്റം നേരിടേണ്ടി വന്നിട്ടുള്ളത്. രാഷ്ട്രീയമായോ ഭരണപരമോ ആയ ശക്തമായ സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്കിടയിലും താൻ വിശ്വസിക്കുന്ന മൂല്യങ്ങളിലും നിയമങ്ങളിലും ഉറച്ചുനിൽക്കാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്നദ്ധതയാണ് ഈ ഇടയ്ക്കിടെയുള്ള മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണം എന്ന് അദ്ദേഹത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നവർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. മഹാരാഷ്ട്ര കേഡറിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തരും എന്നാൽ വിവാദപരവുമായ ഉദ്യോഗസ്ഥരിൽ ഒരാളാണ് അദ്ദേഹം. വ്യക്തിപരമായ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കും രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനങ്ങൾക്കും അപ്പുറം എപ്പോഴും പൊതുതാൽപ്പര്യത്തിന് മുൻതൂക്കം നൽകുന്ന ഒരു ഭരണാധികാരിയാണ് തുക്കാറാം മുണ്ടെ എന്ന് പ്രമുഖ വ്യവസായിയായ ഹർഷ് ഗോയങ്ക പോലും പരസ്യമായി പ്രശംസിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇപ്പോഴത്തെ എഫ്ഡിഎ കമ്മീഷണർ പദവി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആ പ്രശസ്തിയെ വീണ്ടും ദേശീയ തലത്തിലും സംസ്ഥാന തലത്തിലും വലിയ രീതിയിൽ ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുകയാണ്.
കഴിഞ്ഞ മെയ് മാസത്തിൽ മഹാരാഷ്ട്ര എഫ്ഡിഎയുടെ ചുമതലയേറ്റെടുത്തതു മുതൽ തുക്കാറാം മുണ്ടെയും സംഘവും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം വലിയ തോതിലുള്ള പരിശോധനകളാണ് നടത്തിവവരുന്നത്. റെസ്റ്റോറന്റുകൾ, ഭക്ഷ്യ നിർമ്മാതാക്കൾ, വൻകിട വിതരണക്കാർ എന്നിവരെയെല്ലാം ലക്ഷ്യമിട്ട് ഇതുവരെ 1,100-ലധികം പരിശോധനകളാണ് നടന്നത്. ഈ കർശന എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് കാമ്പെയ്നുകളുടെ ഫലമായി നിരവധി സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ലൈസൻസുകൾ സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെടുകയും, അനധികൃതമായ ഭക്ഷ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ പിടിച്ചെടുക്കുകയും, ഗുരുതരമായ മാനദണ്ഡ ലംഘനങ്ങൾ നടത്തിയവർക്കെതിരെ നിയമപരമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യത്തോടും സുരക്ഷയോടും നീതി പുലർത്താത്ത ഒന്നിനോടും അദ്ദേഹം സന്ധിയില്ലായ്മ പ്രഖ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ജനങ്ങളുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ ഏതറ്റം വരെയും പോകുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഈ സമീപനത്തെ കണ്ട്, ജനങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ സിനിമാ സ്റ്റൈലിൽ “സിംഗം” എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി. സിനിമകളിലെ സാങ്കൽപ്പിക പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ കർശന നടപടികൾ പൊതുജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വലിയ തരംഗമാണ് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നത്.
എന്നാൽ, ഈ കടുത്ത പരിശോധനകൾക്ക് പിന്നിൽ ശക്തമായ കാരണങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നഗരങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മുംബൈയിലും പൂനെയിലുമുള്ള ഭക്ഷണശാലകൾ, പബ്ബുകൾ, ഹോട്ടലുകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് ശുചിത്വമില്ലായ്മയെക്കുറിച്ചുള്ള ഗുരുതരമായ പരാതികളും ആശങ്കകളും തുടർച്ചയായി ഉയർന്നു വന്നിരുന്നു. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് എഫ്ഡിഎ പരിശോധനകൾ വൻതോതിൽ ശക്തമാക്കിയത്. പരിശോധനകളിൽ ഞെട്ടിപ്പിക്കുന്ന വിവരങ്ങളാണ് പുറത്തുവന്നത്. കാലാവധി കഴിഞ്ഞ ഭക്ഷ്യ ഉൽപന്നങ്ങളുടെ ഉപയോഗം, ഫംഗസ് ബാധിച്ച മാംസം, ആവർത്തിച്ച് വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്ന ദോഷകരമായ പാചക എണ്ണ, വ്യാപകമായ കീടബാധ, മോശമായ അടുക്കള ശുചിത്വം, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ അനുചിതമായ രീതിയിൽ സൂക്ഷിക്കുക തുടങ്ങിയ ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ പല സ്ഥാപനങ്ങളിലും കണ്ടെത്തുകയുണ്ടായി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മുംബൈയിലും മറ്റ് പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിലും ഉള്ള ഏകദേശം 100-ഓളം ഭക്ഷ്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ലൈസൻസുകൾ എഫ്ഡിഎ സസ്പെൻഡ് ചെയ്യുകയുണ്ടായി.
നൂർ മുഹമ്മദി ഹോട്ടൽ, ഷാലിമാർ റെസ്റ്റോറന്റ്, കെ. റസ്റ്റം & കമ്പനി, ക്രിക്കറ്റ് ക്ലബ് ഓഫ് ഇന്ത്യ, വില്ലിംഗ്ഡൺ സ്പോർട്സ് ക്ലബ്, ജുഹു ജിംഖാന തുടങ്ങി മുംബൈയിലെ അതിപ്രശസ്തമായ പല മുൻനിര സ്ഥാപനങ്ങളും എഫ്ഡിഎയുടെ ഈ മിന്നൽ പരിശോധനകളിൽ കുടുങ്ങുകയും കർശന നടപടികൾ നേരിടേണ്ടി വരികയും ചെയ്തു. സമ്പന്നരും സ്വാധീനമുള്ളവരും നടത്തുന്ന വൻകിട സ്ഥാപനങ്ങളായാലും സാധാരണക്കാർ കയറുന്ന ചെറിയ കടകളായാലും നിയമം എല്ലാവർക്കും ഒന്നുതന്നെയാണെന്ന് മുണ്ടെ തെളിയിച്ചു. ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ കൃത്യമായി നടപ്പിലാക്കുക എന്നത് മാത്രമാണ് തന്റെ ലക്ഷ്യമെന്നും, യാതൊരുവിധത്തിലുള്ള തിരഞ്ഞെടുത്ത ബിസിനസുകളെയും വ്യക്തിഗതമായി ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള നടപടികളല്ല ഇതെന്നും തുക്കാറാം മുണ്ടെ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ജനങ്ങളുടെ ജീവനും ആരോഗ്യത്തിനും ഭീഷണിയാകുന്ന ഒന്നിനോടും ഉദാരസമീപനം ഉണ്ടാകില്ലെന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപനം പൊതുജനങ്ങളുടെ വലിയ അംഗീകാരം നേടിയിട്ടുണ്ട്.
എന്നിരുന്നാലും, തുക്കാറാം മുണ്ടെയുടെ ഈ കർശന സമീപനത്തിന് വിമർശനങ്ങൾ ഇല്ലാതിരുന്നില്ല. ചില പരിശോധനകളും തുടർനടപടികളും നടപ്പിലാക്കിയ രീതിയെ ഹോസ്പിറ്റാലിറ്റി വ്യവസായത്തിലെയും റെസ്റ്റോറന്റ് അസോസിയേഷനുകളിലെയും ചില വിഭാഗങ്ങൾ ശക്തമായി ചോദ്യം ചെയ്യുകയുണ്ടായി. ഇത്തരം പെട്ടെന്നുള്ള നടപടികൾ തങ്ങളുടെ ബിസിനസിനെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്നുവെന്നും ചിലർ പരാതിപ്പെട്ടു. ഹോട്ടൽ വ്യവസായ രംഗത്തെ ചില കടുത്ത നടപടികൾക്കെതിരെ എതിർപ്പുകൾ ഉയരുകയും, വിഷയം ജുഡീഷ്യൽ പരിശോധനയ്ക്ക് വരെ വിധേയമാവുകയും ചെയ്തു. ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ചട്ടങ്ങൾ കർശനമായി പാലിക്കുമ്പോൾ തന്നെ അവ ന്യായമായും സുതാര്യമായും സ്ഥിരതയോടെയും പ്രയോഗിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ ബോംബെ ഹൈക്കോടതി അധികാരികളോട് ആവശ്യപ്പെടുകയുണ്ടായി. നിയമപരമായ ഈ സംശയങ്ങളും വിമർശനങ്ങളും നിലനിൽക്കുമ്പോൾ തന്നെ, പൊതുജനങ്ങൾക്കിടയിൽ തുക്കാറാം മുണ്ടെയ്ക്കുള്ള സ്വീകാര്യത ഒട്ടും കുറഞ്ഞിട്ടില്ല. പൂനെയിൽ കണ്ട ആവേശകരമായ കാഴ്ച വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്, അഴിമതിക്കും നിയമലംഘനങ്ങൾക്കും എതിരായ പോരാട്ടത്തിൽ ജനങ്ങൾ ഈ ഉദ്യോഗസ്ഥനൊപ്പം ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നുണ്ട് എന്ന യാഥാർത്ഥ്യത്തിലേക്കാണ്.






