മധ്യപൂർവ്വേഷ്യയിൽ വീണ്ടും യുദ്ധഭീഷണി കനക്കുകയാണ്. അമേരിക്കയും ഇസ്രയേലും വീണ്ടും ആക്രമണത്തിന് തയ്യാറെടുക്കുന്നുവെന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ പുറത്തുവരുന്നതിനിടെ, ഇറാൻ ഉയർത്തിയ പുതിയ മുന്നറിയിപ്പ് ലോക ശക്തികളെ മുഴുവൻ ആശങ്കയിലാഴ്ത്തിയിരിക്കുകയാണ്. “ഇനിയൊരു ആക്രമണം ഉണ്ടായാൽ യുറേനിയം 90 ശതമാനം വരെ സമ്പുഷ്ടമാക്കും” എന്ന ഇറാന്റെ പ്രഖ്യാപനം ഒരു സാധാരണ രാഷ്ട്രീയ പ്രതികരണമല്ല, അത് നേരിട്ട് ആണവായുധ ശേഷിയിലേക്കുള്ള തുറന്ന സൂചനയായി ലോകം കാണുകയാണ്. ഇതുവരെ ‘സമാധാനപരമായ ആണവ പദ്ധതി’ എന്ന വാദത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്നിരുന്ന ഇറാൻ ഇപ്പോൾ കൂടുതൽ കടുത്ത നിലപാടിലേക്കാണ് നീങ്ങുന്നതെന്ന ആശങ്ക അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ശക്തമാകുന്നു.
ഇറാനിയൻ പാർലമെന്ററി കമ്മീഷൻ വക്താവ് ഇബ്രാഹിം റെസായി എക്സിൽ പങ്കുവെച്ച സന്ദേശമാണ് ഇപ്പോഴത്തെ സംഘർഷാവസ്ഥയെ കൂടുതൽ സങ്കീർണമാക്കിയത്. “ഇനിയൊരു സൈനിക ആക്രമണം ഉണ്ടായാൽ 90 ശതമാനം സമ്പുഷ്ടീകരണം എന്ന ഓപ്ഷൻ പരിഗണിക്കും” എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാക്കുകൾ ലോക മാധ്യമങ്ങളിൽ വൻ ചർച്ചയായി. കാരണം, 90 ശതമാനം സമ്പുഷ്ടീകരണം എന്നത് സാധാരണ ആണവ റിയാക്ടറുകൾക്കായുള്ള ഇന്ധനതലമല്ല, അത് നേരിട്ട് ആണവായുധ നിർമ്മാണത്തിന് ആവശ്യമായ ‘വെപ്പൺസ് ഗ്രേഡ്’ നിലവാരമാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇറാന്റെ ഈ പ്രഖ്യാപനം വെറും മുന്നറിയിപ്പല്ല, മറിച്ച് ആഗോള ശക്തികൾക്ക് മുന്നിലുള്ള ഒരു തന്ത്രപരമായ വെല്ലുവിളിയാണ്.
അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപ് ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതിയെ തന്റെ വിദേശനയത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിലൊന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുകയാണ്. “ഇറാനെ ഒരിക്കലും ആണവായുധം കൈവശം വയ്ക്കാൻ അനുവദിക്കില്ല” എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആവർത്തിച്ചുള്ള പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ ഇപ്പോൾ കൂടുതൽ കടുത്ത നടപടികളിലേക്ക് നീങ്ങുമോ എന്ന ആശങ്ക ഉയർത്തുന്നു. ട്രംപ് ഭരണകൂടം ഇറാന്റെ ആണവ കേന്ദ്രങ്ങൾ വളരെ സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെന്നും, അവിടേക്ക് ആരെങ്കിലും സമീപിച്ചാൽ പോലും അമേരിക്കക്ക് വിവരം ലഭിക്കുമെന്നും മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്. അതായത്, ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതിയെ വെറും നയതന്ത്ര ചർച്ചയായി മാത്രമല്ല, ദേശീയ സുരക്ഷാ ഭീഷണിയായിട്ടാണ് വാഷിംഗ്ടൺ കാണുന്നത്.
ഇറാന്റെ യുറേനിയം ശേഖരത്തിന്റെ വലിപ്പമാണ് ഇപ്പോഴത്തെ പ്രതിസന്ധിയുടെ യഥാർത്ഥ കേന്ദ്രം. അമേരിക്ക 2015 ലെ ആണവ കരാറിൽ നിന്ന് പിന്മാറിയതിനു ശേഷം, ഇറാൻ തന്റെ സമ്പുഷ്ടീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വേഗത്തിലാക്കി. കഴിഞ്ഞ എട്ട് വർഷത്തിനിടെ ഇറാൻ ഏകദേശം 11,000 കിലോഗ്രാം സമ്പുഷ്ട യുറേനിയം ശേഖരിച്ചുവെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നത്. അതിൽ തന്നെ 60 ശതമാനം വരെ സമ്പുഷ്ടമാക്കിയ 440 കിലോഗ്രാമിലേറെ യുറേനിയം ഉണ്ടെന്നാണ് ഐഎഇഎയുടെ വിലയിരുത്തൽ. 60 ശതമാനത്തിൽ നിന്ന് 90 ശതമാനത്തിലേക്ക് എത്തുന്നത് സാങ്കേതികമായി അത്ര ദുഷ്കരമല്ല എന്നതാണ് ലോകത്തെ കൂടുതൽ ഭയപ്പെടുത്തുന്നത്. യഥാർത്ഥ വെല്ലുവിളി പൂജ്യത്തിൽ നിന്ന് 20 ശതമാനത്തിലേക്ക് എത്തുന്നതിലാണ്, അതിനു ശേഷമുള്ള ഘട്ടങ്ങൾ വളരെ വേഗത്തിൽ പൂർത്തിയാക്കാൻ കഴിയുമെന്നാണ് വിദഗ്ധർ പറയുന്നത്.
ഇറാൻ ആദ്യമായി 2006 ലാണ് വ്യാവസായികതലത്തിൽ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണം ആരംഭിച്ചത്. അന്ന് മുതൽ തന്നെ “സമാധാനപരമായ ആണവോർജ്ജ പദ്ധതിയാണ് ലക്ഷ്യം” എന്നായിരുന്നു ഇറാന്റെ വാദം. എന്നാൽ 2010 ൽ 20 ശതമാനം സമ്പുഷ്ടീകരണത്തിലേക്ക് കടന്നതോടെ പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങൾ കൂടുതൽ ജാഗ്രത പുലർത്താൻ തുടങ്ങി. കാരണം 20 ശതമാനം എന്നത് സിവിലിയൻ ആവശ്യങ്ങളും സൈനിക ആവശ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള നിർണായക അതിർത്തിയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പിന്നീട് 60 ശതമാനത്തിലേക്ക് എത്തിയത് ലോകത്തെ ഞെട്ടിച്ചു. ഇപ്പോൾ 90 ശതമാനം എന്ന ഭീഷണി ഉയർന്നതോടെ, ഇറാൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആണവായുധ നിർമ്മാണ ശേഷിയുടെ വാതിൽക്കൽ എത്തിനിൽക്കുകയാണോ എന്ന ചോദ്യമാണ് ഉയരുന്നത്.
ഇതിന്റെ ഏറ്റവും ദുരൂഹമായ ഭാഗം ഇറാന്റെ യുറേനിയം ശേഖരം ഇപ്പോൾ എവിടെയാണെന്നതാണ്. ഇസ്ഫഹാൻ ആണവ സമുച്ചയത്തിലാണ് ഭൂരിഭാഗം ശേഖരവും ഉണ്ടായിരുന്നതെന്ന് ഐഎഇഎ കരുതുന്നു. കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിലായി ഇസ്രയേൽ നടത്തിയതായി ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന വ്യോമാക്രമണങ്ങൾക്കും സാബോട്ടാജ് ശ്രമങ്ങൾക്കും ശേഷവും ഈ കേന്ദ്രം പ്രവർത്തനക്ഷമമായി തുടരുകയാണ്. എന്നാൽ അമേരിക്ക-ഇസ്രയേൽ ആക്രമണങ്ങൾ ശക്തമായ സാഹചര്യത്തിൽ, ഇറാൻ തങ്ങളുടെ സമ്പുഷ്ട യുറേനിയം മറ്റിടങ്ങളിലേക്ക് മാറ്റിയിട്ടുണ്ടാകാമെന്ന സംശയവും ഉയരുന്നുണ്ട്. ഐഎഇഎ മേധാവി റാഫേൽ ഗ്രോസിയുടെ വാക്കുകൾ അനുസരിച്ച്, ഉപഗ്രഹ ചിത്രങ്ങൾ ചില സൂചനകൾ നൽകുന്നുണ്ടെങ്കിലും യഥാർത്ഥ സ്ഥിതി സ്ഥിരീകരിക്കാൻ ഏജൻസിക്ക് ഇതുവരെ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല.
ഇപ്പോൾ ലോകം ഭയപ്പെടുന്നത് മറ്റൊന്നാണ്. ഇറാൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ 90 ശതമാനം സമ്പുഷ്ടീകരണത്തിലേക്ക് കടന്നാൽ, മധ്യപൂർവ്വേഷ്യയിലെ ശക്തിസമവാക്യങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി മാറും. ഇസ്രയേൽ അതിനെ തങ്ങളുടെ ദേശീയ സുരക്ഷയ്ക്കുള്ള നേരിട്ടുള്ള ഭീഷണിയായി കാണും. സൗദി അറേബ്യയും ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും സ്വന്തം ആണവ പദ്ധതികൾ വേഗത്തിലാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതോടെ ഒരു പുതിയ ആണവ ആയുധ മത്സരം മിഡിൽ ഈസ്റ്റിൽ ആരംഭിക്കുമെന്ന ആശങ്ക ശക്തമാകുന്നു. അതേസമയം, റഷ്യയും ചൈനയും ഇറാനെ പൂർണ്ണമായും ഒറ്റപ്പെടുത്താൻ അമേരിക്ക നടത്തുന്ന നീക്കങ്ങളെ എത്രത്തോളം പിന്തുണയ്ക്കുമെന്നതും നിർണായകമാണ്.
ഇതുവരെ യുദ്ധം തടഞ്ഞുനിർത്തിയിരുന്നത് നയതന്ത്രവും പരസ്പര ഭീതിയും ആയിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ ആ തുലനം തകരുന്ന ലക്ഷണങ്ങളാണ് കാണുന്നത്. ട്രംപിന്റെ കടുത്ത മുന്നറിയിപ്പുകളും ഇറാന്റെ വെല്ലുവിളിയും തമ്മിൽ സംഘർഷം കൂടുതൽ വഷളായാൽ, അത് വെറും രണ്ട് രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പ്രശ്നമായി മാത്രം നിൽക്കില്ല. ലോക സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥ, എണ്ണ വിപണി, ഗൾഫ് മേഖലയിലെ സുരക്ഷ, ആഗോള രാഷ്ട്രീയ ശക്തിസമവാക്യങ്ങൾ എല്ലാം തന്നെ അതിന്റെ ആഘാതം നേരിടേണ്ടിവരും. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഇറാനിൽ നിന്നുള്ള “90 ശതമാനം സമ്പുഷ്ടീകരണം” എന്ന ഒരു വാചകം ഇന്ന് ലോകത്തെ ഏറ്റവും അപകടകരമായ മുന്നറിയിപ്പുകളിൽ ഒന്നായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്.
