ലോക രാഷ്ട്രീയം അതിവേഗം മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖല ഇന്ന് ആഗോള ശക്തികളുടെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മത്സരവേദിയായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. സാമ്പത്തിക താൽപര്യങ്ങളും സമുദ്രസുരക്ഷയും വ്യാപാരപാതകളുടെ നിയന്ത്രണവും സാങ്കേതികവിദ്യയിലെ മേൽക്കോയ്മയും ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ഘടകങ്ങളാണ് ഈ മേഖലയെ ലോകത്തിന്റെ ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമാക്കിയത്. ഇത്തരമൊരു സാഹചര്യത്തിലാണ് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി ഇന്തോനേഷ്യ, ഓസ്ട്രേലിയ, ന്യൂസിലാൻഡ് എന്നീ മൂന്ന് സുപ്രധാന രാജ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള ത്രിരാഷ്ട്ര നയതന്ത്ര പര്യടനത്തിന് തുടക്കമിട്ടിരിക്കുന്നത്. ജൂലൈ 6 മുതൽ 11 വരെ നീളുന്ന ഈ സന്ദർശനം സാധാരണ വിദേശയാത്രയല്ല. ഇന്ത്യയുടെ ആക്ട് ഈസ്റ്റ് നയത്തെയും ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖലയിലെ തന്ത്രപരമായ സാന്നിധ്യത്തെയും കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്താനുള്ള സുപ്രധാന നയതന്ത്ര നീക്കമായാണ് ഇതിനെ വിലയിരുത്തുന്നത്.
വിദേശപര്യടനത്തിന് പുറപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ് പുറത്തിറക്കിയ സന്ദേശത്തിൽ തന്നെ ഈ സന്ദർശനത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം പ്രധാനമന്ത്രി മോദി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. ഏഷ്യ-പസഫിക് മേഖലയിലെ വിശ്വസ്ത പങ്കാളികളുമായുള്ള ബന്ധം കൂടുതൽ ആഴത്തിലാക്കുകയും, സാമ്പത്തിക-സുരക്ഷാ സഹകരണം വിപുലീകരിക്കുകയും, ജനങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് യാത്രയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യമെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ലോകക്രമം മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ ഇന്ത്യ കൂടുതൽ സജീവവും ഉത്തരവാദിത്വമുള്ളതുമായ ആഗോള ശക്തിയായി മുന്നേറുകയാണെന്ന സന്ദേശവും ഈ സന്ദർശനം നൽകുന്നു.
ഈ പര്യടനത്തിലെ ആദ്യ ലക്ഷ്യസ്ഥാനം ഇന്തോനേഷ്യയാണ്. പ്രസിഡന്റ് പ്രബോവോ സുബിയാന്റോയുടെ ഔദ്യോഗിക ക്ഷണപ്രകാരമാണ് പ്രധാനമന്ത്രി മോദി ജക്കാർത്തയിലും യോഗ്യകാർത്തയിലും വിവിധ പരിപാടികളിൽ പങ്കെടുക്കുന്നത്. ജൂലൈ 6 മുതൽ 8 വരെയാണ് അദ്ദേഹം ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ഉണ്ടാകുക. ഇന്ത്യയും ഇന്തോനേഷ്യയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ഇന്ന് വെറും നയതന്ത്ര ബന്ധമല്ല, ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ ആത്മബന്ധത്തിന്റെ തുടർച്ച കൂടിയാണ്. ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിന്നുള്ള വ്യാപാരികളും സന്യാസിമാരും കലാകാരന്മാരും നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപേ ഇന്തോനേഷ്യയിലെത്തിയിരുന്നു. രാമായണവും മഹാഭാരതവും മുതൽ ഹിന്ദു-ബൗദ്ധ പൈതൃകവും വരെ ഈ ബന്ധത്തിന്റെ അടയാളങ്ങൾ ഇന്നും അവിടെ കാണാൻ കഴിയും.
Also Read: ട്രംപിനെ ഇത്രയും പ്രശംസിക്കുന്നത് എന്തിന്? ലോക രാഷ്ട്രീയം ഞെട്ടിച്ച മാർക്ക് റുട്ടെയുടെ കളി..!
2018-ൽ നടന്ന ചരിത്രപരമായ കൂടിക്കാഴ്ചയിലാണ് ഇന്ത്യയും ഇന്തോനേഷ്യയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ‘സമഗ്ര തന്ത്രപരമായ പങ്കാളിത്തം’ എന്ന നിലയിലേക്ക് ഉയർത്തിയത്. അതിനുശേഷം പ്രധാനമന്ത്രി മോദി നടത്തുന്ന ആദ്യ ഉഭയകക്ഷി സന്ദർശനമാണിത്. അതിനാൽ തന്നെ ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സഹകരണം പുതിയ തലത്തിലേക്ക് ഉയർത്താൻ ഈ സന്ദർശനം സഹായിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ. സമുദ്രസുരക്ഷ, പ്രതിരോധം, ഭീകരവിരുദ്ധ സഹകരണം, വ്യാപാരം, നിക്ഷേപം, ഡിജിറ്റൽ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ, ശുദ്ധ ഊർജം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ പുതിയ ധാരണകൾ രൂപപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.
ഈ സന്ദർശനത്തിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഘടകങ്ങളിലൊന്നാണ് പ്രസിഡന്റ് പ്രബോവോ സുബിയാന്റോയ്ക്കൊപ്പം യോഗ്യകാർത്തയിലെ ലോകപ്രശസ്തമായ പ്രംബനൻ ക്ഷേത്രസമുച്ചയം സന്ദർശിക്കുന്നത്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രസമുച്ചയങ്ങളിലൊന്നായ പ്രംബനൻ ഇന്ത്യയും ഇന്തോനേഷ്യയും തമ്മിലുള്ള ആയിരം വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള സാംസ്കാരിക ബന്ധത്തിന്റെ ജീവിക്കുന്ന പ്രതീകമാണ്. ഈ സന്ദർശനം ഒരു വിനോദസഞ്ചാര പരിപാടിയെന്നതിലുപരി, സംസ്കാരവും പൈതൃകവും നയതന്ത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ഘടകമാണെന്ന സന്ദേശം ലോകത്തിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നതായിരിക്കും.
ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ഇന്ത്യൻ പ്രവാസികളുമായുള്ള പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ കൂടിക്കാഴ്ചയും പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നു. വിവിധ മേഖലകളിൽ ശ്രദ്ധേയമായ സാന്നിധ്യമായ ഇന്ത്യൻ സമൂഹം ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിന്റെ പ്രധാന കണ്ണികളിലൊന്നാണ്. അവരുടെ പങ്കാളിത്തം സാമ്പത്തിക സഹകരണത്തിനും സാംസ്കാരിക കൈമാറ്റത്തിനും വലിയ കരുത്ത് പകരുന്നുവെന്നാണ് ഇന്ത്യയുടെ വിലയിരുത്തൽ.
ഇന്തോനേഷ്യൻ സന്ദർശനത്തിന് ശേഷം പ്രധാനമന്ത്രി മോദി ഓസ്ട്രേലിയയിലേക്ക് യാത്രതിരിക്കും. പ്രധാനമന്ത്രി ആന്റണി അൽബനീസിന്റെ ക്ഷണപ്രകാരമാണ് ഈ സന്ദർശനം. കഴിഞ്ഞ ഏതാനും വർഷങ്ങളായി ഇന്ത്യയും ഓസ്ട്രേലിയയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം അതിവേഗം വളരുകയാണ്. ഇരു രാജ്യങ്ങളും ഇന്ന് ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖലയിലെ പ്രധാന സുരക്ഷാ പങ്കാളികളായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. ക്വാഡ് കൂട്ടായ്മയിലൂടെയും സമുദ്രസുരക്ഷാ സഹകരണത്തിലൂടെയും പ്രതിരോധ അഭ്യാസങ്ങളിലൂടെയും ഈ ബന്ധം കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്.
മെൽബണിൽ നടക്കുന്ന ചർച്ചകളിൽ പ്രതിരോധം, സുരക്ഷ, വ്യാപാരം, നിക്ഷേപം, വിദ്യാഭ്യാസം, വിദ്യാർത്ഥി കൈമാറ്റം, ഗവേഷണം, സാങ്കേതികവിദ്യ, ഊർജം, നിർണായക ധാതുക്കൾ എന്നിവ പ്രധാന വിഷയങ്ങളായിരിക്കും. പ്രത്യേകിച്ച് കൃത്രിമബുദ്ധി, സെമികണ്ടക്ടർ സാങ്കേതികവിദ്യ, സൈബർ സുരക്ഷ, ക്വാണ്ടം കമ്പ്യൂട്ടിങ് തുടങ്ങിയ ഉയർന്നുവരുന്ന സാങ്കേതിക മേഖലകളിൽ സഹകരണം കൂടുതൽ വിപുലീകരിക്കാനാണ് ഇരുരാജ്യങ്ങളും ശ്രമിക്കുന്നത്. ലോക സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയിൽ പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ നിർണായകമാകുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ഈ മേഖലകളിലെ പങ്കാളിത്തം ഇന്ത്യയ്ക്ക് വലിയ നേട്ടമാകുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ.
ഓസ്ട്രേലിയയിലെ ഇന്ത്യൻ സമൂഹവുമായുള്ള പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ സംവാദവും യാത്രയിലെ പ്രധാന ആകർഷണങ്ങളിലൊന്നായിരിക്കും. ഇന്ന് ഓസ്ട്രേലിയയിൽ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രവാസി സമൂഹങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇന്ത്യക്കാർ. വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യം, ശാസ്ത്രം, ഐടി, ബിസിനസ് തുടങ്ങി നിരവധി മേഖലകളിൽ ഇന്ത്യൻ വംശജർ ശ്രദ്ധേയമായ സംഭാവനകൾ നൽകുന്നുണ്ട്. ഇവരാണ് ഇരു രാജ്യങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഏറ്റവും ശക്തമായ പാലമെന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി നേരത്തേ വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നു.
പര്യടനത്തിന്റെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ പ്രധാനമന്ത്രി ന്യൂസിലാൻഡിലെ ഓക്ക്ലൻഡ് സന്ദർശിക്കും. പ്രധാനമന്ത്രി ക്രിസ്റ്റഫർ ലക്സണിന്റെ ക്ഷണപ്രകാരമാണ് ഈ സന്ദർശനം നടക്കുന്നത്. 2025 മാർച്ചിൽ പ്രധാനമന്ത്രി ലക്സൺ ഇന്ത്യ സന്ദർശിച്ചതിന് ശേഷം ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുതിയ ദിശയിലേക്ക് നീങ്ങിത്തുടങ്ങിയിരുന്നു. ആ മുന്നേറ്റത്തിന് കൂടുതൽ വേഗം നൽകുകയാണ് ഈ സന്ദർശനത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
ന്യൂസിലാൻഡുമായി സാമ്പത്തികവും വ്യാപാരപരവുമായ സഹകരണം വിപുലീകരിക്കുന്നതിനൊപ്പം കാർഷിക ഗവേഷണം, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, പാൽ ഉൽപാദനം, വിദ്യാഭ്യാസം, വിനോദസഞ്ചാരം, നവീകരണ ഊർജം, ഡിജിറ്റൽ സാങ്കേതികവിദ്യ തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലും പുതിയ സാധ്യതകൾ ചർച്ച ചെയ്യാനാണ് ഇന്ത്യ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറിലേക്കുള്ള നീക്കങ്ങളും വ്യാപാര തടസ്സങ്ങൾ കുറയ്ക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും ഇരുരാജ്യങ്ങളുടെയും ചർച്ചകളിൽ പ്രധാന വിഷയങ്ങളാകും.
ന്യൂസിലാൻഡിലെ ഇന്ത്യൻ സമൂഹം കഴിഞ്ഞ വർഷങ്ങളിൽ ഗണ്യമായി വളർന്നിട്ടുണ്ട്. സാമ്പത്തിക രംഗത്തും വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലയിലും സാങ്കേതിക മേഖലയിലും ഇന്ത്യൻ വംശജരുടെ പങ്കാളിത്തം വർധിച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഇവരുമായി പ്രധാനമന്ത്രി നടത്തുന്ന കൂടിക്കാഴ്ച ഇന്ത്യയുടെ പ്രവാസി നയത്തിനും കൂടുതൽ ശക്തി പകരുന്നതായിരിക്കും.
ഈ മുഴുവൻ പര്യടനത്തിന്റെയും കേന്ദ്രബിന്ദു ഇന്ത്യയുടെ ആക്ട് ഈസ്റ്റ് നയമാണ്. 2014 മുതൽ കൂടുതൽ സജീവമായി നടപ്പാക്കുന്ന ഈ നയം വെറും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയുമായുള്ള സാമ്പത്തിക ബന്ധം മാത്രമല്ല ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. സുരക്ഷ, സമുദ്ര സഹകരണം, വ്യാപാരം, അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനം, സാംസ്കാരിക കൈമാറ്റം, സാങ്കേതിക പങ്കാളിത്തം തുടങ്ങി നിരവധി മേഖലകളിൽ ദീർഘകാല സഹകരണം ഉറപ്പാക്കുകയാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും പസഫിക് മേഖലയിലും ഇന്ത്യയുടെ സാന്നിധ്യം കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്താനുള്ള വലിയ പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായാണ് ഈ സന്ദർശനം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.
അതോടൊപ്പം പ്രധാനമന്ത്രി മുന്നോട്ടുവച്ച ‘മഹാസാഗർ’ ദർശനത്തിനും ഈ യാത്രയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്ര മേഖലയിലെ എല്ലാ രാജ്യങ്ങളുടെയും സുരക്ഷയും വികസനവും പരസ്പര സഹകരണത്തിലൂടെയാകണമെന്ന ആശയമാണ് ഈ ദർശനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം. സമുദ്ര വ്യാപാരപാതകളുടെ സുരക്ഷ, ദുരന്തനിവാരണം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെ നേരിടൽ, നീല സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുടെ വികസനം, സമുദ്രവിഭവങ്ങളുടെ സുസ്ഥിര ഉപയോഗം എന്നിവയാണ് ഇതിലെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ.
ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖലയിൽ സ്വതന്ത്രവും തുറന്നതും നിയമാധിഷ്ഠിതവുമായ അന്തരീക്ഷം ഉറപ്പാക്കേണ്ടത് ഇന്ന് ലോകസമാധാനത്തിനും സാമ്പത്തിക സ്ഥിരതയ്ക്കും അനിവാര്യമായ ഘടകമാണെന്ന് ഇന്ത്യ ആവർത്തിച്ചുവരുന്നു. ഈ മേഖലയിൽ ശക്തിസമവാക്യങ്ങൾ മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, സമാന ചിന്താഗതിയുള്ള രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള സഹകരണം ഇന്ത്യ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയാണ്. അതിന്റെ വ്യക്തമായ പ്രതിഫലനമാണ് ഈ ത്രിരാഷ്ട്ര പര്യടനം.
മൊത്തത്തിൽ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ, പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയുടെ ഇന്തോനേഷ്യ, ഓസ്ട്രേലിയ, ന്യൂസിലാൻഡ് സന്ദർശനം മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ഔപചാരിക കൂടിക്കാഴ്ചകൾ മാത്രമല്ല. ഇന്ത്യയുടെ വിദേശനയത്തിലെ പുതിയ ആത്മവിശ്വാസവും ആഗോള തലത്തിൽ കൂടുതൽ സ്വാധീനമുള്ള ശക്തിയായി മാറാനുള്ള ദീർഘകാല കാഴ്ചപ്പാടും പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന സുപ്രധാന നയതന്ത്ര ദൗത്യമാണ് ഇത്. സാമ്പത്തിക സഹകരണം മുതൽ സമുദ്രസുരക്ഷ വരെ, സാങ്കേതികവിദ്യ മുതൽ സാംസ്കാരിക ബന്ധങ്ങൾ വരെ, പ്രവാസി സമൂഹം മുതൽ ആഗോള തന്ത്രപരമായ പങ്കാളിത്തം വരെ നിരവധി മേഖലകളിൽ പുതിയ അധ്യായങ്ങൾക്ക് ഈ പര്യടനം വഴിയൊരുക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ വിദേശയാത്ര ഇന്ത്യയുടെ നയതന്ത്ര കലണ്ടറിലെ മറ്റൊരു ഔദ്യോഗിക പരിപാടിയെന്നതിലുപരി, ഭാവിയിലെ ഇന്തോ-പസഫിക് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ സ്ഥാനം കൂടുതൽ ഉറപ്പിക്കുന്ന നിർണായക നീക്കമായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
NB: ഈ വാർത്തയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ചിത്രം പ്രതീകാത്മകമാണ്. (AI SOURCES)
