ഇറാനുമായുള്ള അമേരിക്കൻ നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ വളരെ സജീവമായി മുന്നോട്ട് പോകുന്നുവെന്നും, ഒരു വൻ ഒത്തുതീർപ്പ് കരാർ തൊട്ടടുത്ത് എത്തിക്കഴിഞ്ഞുവെന്നും, “അവസാനം എല്ലാം ഭംഗിയായി നടക്കുമെന്നും” ഉള്ള അവകാശവാദങ്ങൾ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപ് തന്റെ ജനങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ നിരന്തരം ആവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ, മാസങ്ങളായി തുടരുന്ന ഈ വെറും വാചകക്കസർത്തുകൾക്ക് പിന്നിലെ പൊള്ളത്തരം ഇപ്പോൾ ആഗോളതലത്തിൽ ചർച്ചയാവുകയാണ്. ട്രംപിന്റെ ഈ ഒഴിഞ്ഞ പ്രഖ്യാപനങ്ങളും പശ്ചിമേഷ്യൻ മണ്ണിലെ കടുത്ത യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളും തമ്മിൽ യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാണ്. തിരശ്ശീലയ്ക്ക് പിന്നിൽ നടക്കുന്ന പരോക്ഷ ചർച്ചകളിൽ ഇരുപക്ഷവും വാക്കുകൾ തയ്യാറാക്കുന്നതിൽ മടുപ്പ് കാണിക്കുന്നുണ്ടെന്ന സിഎൻഎൻ വൃത്തങ്ങളുടെ സൂചനകൾ പുറത്തുവരുമ്പോഴും, ട്രംപ് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന പൂർണ്ണമായ ആണവ കരാർ എന്നത് മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ വെറുമൊരു മരീചിക മാത്രമായി തുടരുകയാണ്.
നയതന്ത്ര പുരോഗതിയെക്കുറിച്ചും ആഗോള ലക്ഷ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും ട്രംപ് ഭരണകൂടം തങ്ങളുടെ ജനങ്ങളോട് സംസാരിക്കുന്നത് തികച്ചും വ്യാജമായ കാര്യങ്ങളാണോ എന്ന ഗുരുതരമായ ചോദ്യമാണ് ഇവിടെ ഉയരുന്നത്. ട്രംപിന്റെ അതിശയോക്തി കലർന്ന പ്രസ്താവനകളേക്കാൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തവും ആശങ്കാജനകവുമായ കാര്യങ്ങളാണ് ഇറാനിൽ നിന്ന് വരുന്നത്. ലെബനനിനെതിരായ ഇസ്രയേലിന്റെ ക്രൂരമായ ആക്രമണങ്ങൾ കാരണം ഇറാൻ തങ്ങളുടെ ചർച്ചകൾ പൂർണ്ണമായും നിർത്തിവെച്ചതായാണ് ഏറ്റവും പുതിയ അന്താരാഷ്ട്ര റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് അവകാശപ്പെടുന്നതുപോലെയുള്ള ഒരു അമേരിക്ക-ഇറാൻ വെടിനിർത്തൽ നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ വെറുമൊരു വിദൂര സ്വപ്നം മാത്രമാണ്.
ട്രംപ് ഭരണകൂടം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന വിജയകഥകളുടെ ഇരട്ടത്താപ്പ് തുറന്നുകാട്ടുന്നതാണ് സമീപകാലത്തുണ്ടായ സൈനിക നീക്കങ്ങൾ. കുവൈറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിന് നേരെ ഇറാൻ നടത്തിയ വ്യോമാക്രമണത്തിൽ ഒരു ഇന്ത്യൻ പൗരൻ കൊല്ലപ്പെടുകയും, ബഹ്റൈനിലെയും കുവൈറ്റിലെയും അമേരിക്കൻ സൈനിക താവളങ്ങളെ ലക്ഷ്യമിട്ട് ഇറാൻ മിസൈലുകൾ തൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഖാർഗ് ദ്വീപിലെ ഇറാന്റെ തന്ത്രപ്രധാനമായ എണ്ണ കയറ്റുമതി കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് പോവുകയായിരുന്ന ബോട്സ്വാന പതാകയുള്ള കപ്പലിന് നേരെ അമേരിക്കൻ സൈന്യം മിസൈൽ ആക്രമണം നടത്തിയതിലുള്ള പ്രതികാരമായിരുന്നു ഇത്. താൻ ഫെബ്രുവരിയിൽ ആരംഭിച്ച യുദ്ധം മാർച്ച് ആദ്യത്തോടെ വിജയിച്ചുവെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ച ട്രംപ്, ഇപ്പോഴും തുടരുന്ന ഈ കടുത്ത യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ബോധപൂർവ്വം ഒളിച്ചോടുകയാണ്.
കഴിഞ്ഞ ദിവസം പുറത്തുവന്ന ഒരു മാധ്യമ അഭിമുഖത്തിൽ ഇറാന്റെ പരമോന്നത നേതാവ് മുജ്തബ ഖമേനിയും താനും “വളരെ നന്നായി ഒത്തുപോകുന്നുണ്ട്” എന്നായിരുന്നു ട്രംപിന്റെ അടുത്ത അവകാശവാദം. യുദ്ധങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുക എന്നത് പെട്ടെന്ന് തിളച്ചുമറിയുന്ന ഒരു കെറ്റിൽ പോലെയല്ലെന്നും, അത് അതീവ സങ്കീർണ്ണവും മടുപ്പിക്കുന്നതുമായ പ്രക്രിയയാണെന്നുമുള്ള യാഥാർത്ഥ്യം ട്രംപ് മറച്ചുവെക്കുകയാണ്. ഓവൽ ഓഫീസിൽ മാധ്യമപ്രവർത്തകരോട് സംസാരിക്കുമ്പോൾ പോലും, “ചർച്ചകൾ വളരെ നന്നായി നടന്നു, അത് വാരാന്ത്യത്തോടെ സംഭവിച്ചേക്കാം” എന്ന രീതിയിൽ തികച്ചും നിരുത്തരവാദപരമായ ഒപ്റ്റിക്സ് സൃഷ്ടിക്കാനാണ് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ശ്രമിക്കുന്നത്. യഥാർത്ഥ നയതന്ത്രത്തിന് പകരം വെറും മാധ്യമ ശ്രദ്ധ നേടാനുള്ള ഇത്തരം നാടകങ്ങൾ ട്രംപിന്റെ ഇരട്ടത്താപ്പിന്റെ ആഴം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ഇറാന്റെ നാവികസേനയെ പേർഷ്യൻ ഗൾഫിന്റെ അടിത്തട്ടിലേക്ക് എത്തിച്ചുവെന്ന അമേരിക്കൻ സൈന്യത്തിന്റെ വൻ വിജയവാദങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, വൈറ്റ് ഹൗസ് ഇപ്പോൾ പ്രതിരോധത്തിലാണെന്നാണ് വ്യക്തമാകുന്നത്. കാരണം, പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഇറാനിയൻ ഭരണകൂടം അമേരിക്കയുടെ ഒരു നിബന്ധനകൾക്കും കീഴടങ്ങാൻ തയ്യാറല്ലെന്ന കർക്കശ നിലപാടിലാണ്. ഈ പ്രതിസന്ധി ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്തോറും, ട്രംപ് ആഗ്രഹിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള പെട്ടെന്നുള്ള ഒരു വിജയവും സുരക്ഷിതമായ പുറത്തുകടക്കലും സാധ്യമല്ലെന്ന് വ്യക്തമാകും. ഈ ആഴ്ച ഹൗസ്, സെനറ്റ് കമ്മിറ്റികൾക്ക് മുമ്പാകെ അമേരിക്കൻ സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി മാർക്കോ റൂബിയോ നടത്തിയ രണ്ട് ദിവസത്തെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തലുകൾ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഈ നയതന്ത്ര പരാജയത്തിന്റെ ആഴം തുറന്നുകാട്ടുന്നതായിരുന്നു.
അമേരിക്കൻ കോൺഗ്രസ്സിൽ ഡെമോക്രാറ്റുകളിൽ നിന്ന് മാത്രമല്ല, സ്വന്തം പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് പോലും കടുത്ത ചോദ്യങ്ങളാണ് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറിക്ക് നേരിടേണ്ടി വന്നത്. ഇതിനകം തന്നെ തങ്ങൾ സൈനികമായി വിജയിച്ചുവെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന ഒരു യുദ്ധം എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇപ്പോഴും അവസാനിപ്പിക്കാൻ കഴിയാത്തതെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഭരണകൂടത്തിന് സാധിക്കുന്നില്ല. കഴിഞ്ഞ വർഷത്തെ വ്യോമാക്രമണങ്ങളിലൂടെ തങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും നശിപ്പിച്ചുവെന്ന് അമേരിക്ക അവകാശപ്പെട്ട ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതികളെക്കുറിച്ച് ചർച്ച ചെയ്യാൻ അവർ വീണ്ടും നിർബന്ധിതരാകുന്നതിന്റെ യുക്തിശൂന്യതയും റൂബിയോയ്ക്ക് വിശദീകരിക്കേണ്ടി വന്നു. തങ്ങളുടെ മുൻകാല സൈനിക പ്രസ്താവനകളെല്ലാം വെറും മിനുക്കുപണികൾ മാത്രമായിരുന്നുവെന്ന് അമേരിക്കയ്ക്ക് ഇവിടെ സമ്മതിക്കേണ്ടി വരുന്നു.
കോൺഗ്രസ്സ് കമ്മിറ്റിയിൽ ഡെമോക്രാറ്റിക് പ്രതിനിധി സാറ ജേക്കബ്സ് ഉന്നയിച്ച “ഈ യുദ്ധം അവസാനിച്ചാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആരാണ് വിജയിച്ചത്?” എന്ന ലളിതമായ ചോദ്യത്തിന് മുന്നിൽ കൃത്യമായ മറുപടിയില്ലാതെ റൂബിയോയ്ക്ക് പതറേണ്ടി വന്നു. ഇറാന്റെ വ്യാവസായിക അടിത്തറ തകർത്തു, മിസൈൽ ലോഞ്ചറുകളും വ്യോമസേനയും ഇല്ലാതാക്കി എന്നത് മാത്രമാണ് വിജയമായി കണക്കാക്കുന്നതെന്ന റൂബിയോയുടെ മറുപടി അമേരിക്കയുടെ പരമ്പരാഗത അഹങ്കാരത്തിന്റെ അടയാളമാണ്. കാരണം, ഇത്തരം കടുത്ത സുരക്ഷാ അവകാശവാദങ്ങൾ ഉന്നയിക്കുമ്പോഴും ഹൗസ് കമ്മിറ്റിക്ക് മുന്നിൽ രഹസ്യ നയതന്ത്രത്തിന്റെ കടുത്ത യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ റൂബിയോയ്ക്ക് വെളിപ്പെടുത്തേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ട്.
ഉപരോധങ്ങൾ നീക്കണമെങ്കിൽ ഇറാൻ ആദ്യം ടോൾ ഇല്ലാതെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കണമെന്നും, കടലിലെ മൈനുകൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും, കപ്പലുകൾക്ക് നേരെ വെടിയുതിർക്കുന്നത് നിർത്തണമെന്നുമാണ് അമേരിക്കയുടെ ആവശ്യം. എന്നാൽ ഇതിനൊന്നും യാതൊരുവിധ മുൻകൂർ ഇളവുകളും നൽകാൻ ട്രംപ് തയ്യാറല്ലെന്നത് അവരുടെ കടുത്ത വാശിയാണ് കാണിക്കുന്നത്. കൂടാതെ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണം പൂർണ്ണമായും അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനും നിലവിലുള്ള സ്റ്റോക്ക് നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനുമുള്ള പ്രത്യേക ചർച്ചകളിൽ ഏർപ്പെടാൻ ഇറാൻ നിർബന്ധിതരാകണം. എങ്കിൽ മാത്രമേ ഇറാന്റെ മരവിപ്പിച്ച ആസ്തികൾ വിട്ടുനൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിക്കൂ എന്ന അമേരിക്കൻ നിലപാട് തികച്ചും ഏകപക്ഷീയമാണ്.
എന്നാൽ ഇറാന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നും കടുത്ത പ്രതിരോധമാണ് അമേരിക്ക നേരിടുന്നത്. നിർദ്ദിഷ്ട ധാരണാപത്രത്തിന്റെ വാചകങ്ങൾ ഇപ്പോഴും ചർച്ചയിലാണെന്നും ഇറാൻ ഔദ്യോഗികമായി ഒരു മറുപടിയും നൽകിയിട്ടില്ലെന്നുമാണ് ഇറാനിയൻ മാധ്യമമായ മെഹർ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ഉന്നതതല നയതന്ത്ര ചർച്ചകളിൽ ഒരു കരാറിലേക്ക് എത്തുന്നതിനുള്ള നടപടിക്രമങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിൽ കടുത്ത ഭിന്നത നിലനിൽക്കുന്നു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴിയുള്ള രാജ്യാന്തര എണ്ണ ഗതാഗതം തടസ്സപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ഇറാൻ നേടിയെടുത്ത തന്ത്രപരമായ സ്വാധീനം ചെറുതല്ല. ആണവ ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് തന്നെ തങ്ങളുടെ ആസ്തികൾ മരവിപ്പിച്ചത് പിൻവലിക്കാൻ അമേരിക്കയെ നിർബന്ധിതരാക്കാൻ ഇറാന് ഈ സമുദ്ര സ്വാധീനത്തിലൂടെ സാധിക്കുന്നുണ്ട്.
ലെബനനിലെ ഹിസ്ബുള്ളയ്ക്കെതിരായ ആക്രമണങ്ങളുടെ പേരിൽ ഇസ്രയേൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹുവിനെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ഇറാൻ ഇതിനകം തന്നെ ട്രംപിന് മേൽ സമ്മർദ്ദം ചെലുത്തുന്നുണ്ട്. ഇറാന്റെ ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാർഡ് കോർപ്സ് തങ്ങളുടെ പ്രാദേശിക സഖ്യകക്ഷികളെ സംരക്ഷിക്കാൻ ഏതറ്റം വരെയും പോകുമെന്ന നിലപാടിലാണ്. ട്രംപ് ചർച്ചകളെക്കുറിച്ച് അമിതമായി പെരുപ്പിച്ചു കാണിച്ച് നാടകം കളിക്കുകയാണെന്നാണ് ഡെമോക്രാറ്റിക് സെനറ്റർ ജെഫ് മെർക്ക്ലി തുറന്നടിക്കുന്നത്. കടലിടുക്ക് തുറക്കാനും ആസ്തികൾ മരവിപ്പിച്ചത് നീക്കാനും ഇസ്രായേലിന്റെ ലെബനൻ ബോംബാക്രമണം നിർത്താനും ഇറാൻ ആവശ്യപ്പെടുമ്പോൾ യുഎസ് നയതന്ത്രം പൂർണ്ണമായും സ്തംഭനാവസ്ഥയിലാണെന്ന് വ്യക്തമാണ്.
ഒബാമ ഭരണകൂടത്തിന്റെ കാലത്ത് ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതികൾ മരവിപ്പിച്ച 2015 ലെ ചരിത്രപരമായ കരാറിനായി രണ്ട് വർഷത്തെ കഠിന ചർച്ചകളും വർഷങ്ങളുടെ തയ്യാറെടുപ്പുകളുമാണ് വേണ്ടിവന്നത്. എന്നാൽ അത്തരം മുൻകാല കരാറുകളേക്കാൾ കടുത്ത നിയന്ത്രണങ്ങളുള്ള ഒരു പുതിയ സമഗ്ര കരാർ അഞ്ച് ദിവസത്തിനുള്ളിൽ ഉണ്ടാക്കുമെന്ന ട്രംപിന്റെ വാദം എത്രത്തോളം ബാലിശമാണെന്ന് റൂബിയോയ്ക്ക് തന്നെ സമ്മതിക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ട്. ഇത്തരം സാങ്കേതിക പ്രക്രിയകൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ വിദഗ്ദ്ധ സംഘത്തിന് ചുരുങ്ങിയത് 30 മുതൽ 90 ദിവസങ്ങൾ വരെ വേണ്ടിവരുമെന്നാണ് സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ദീർഘകാല ചർച്ചകളെ എപ്പോഴും വെറുക്കുന്ന ട്രംപിന്റെ തന്ത്രങ്ങൾ ഇവിടെ പൂർണ്ണമായും പരാജയപ്പെടുകയാണ്.
ഈ അമേരിക്ക-ഇറാൻ സംഘർഷത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ വില നൽകേണ്ടി വരുന്നത് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളുടെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയും ആഗോള ഇന്ധന വിപണിയുമാണ്. യുദ്ധത്തിന്റെ ആഘാതം ലഘൂകരിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ച ക്രൂഡ് ഓയിൽ ശേഖരം ഭയാനകമായ വേഗതയിൽ തീർന്നുപോവുകയാണെന്ന് എണ്ണ വ്യവസായ വിദഗ്ദ്ധർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു. വരാനിരിക്കുന്ന ഇടക്കാല തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഉയർന്ന ഗ്യാസ് വില കാരണം അമേരിക്കൻ ഉപഭോക്താക്കൾ റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിക്കെതിരെ തിരിയുമെന്ന ഭയമാണ് ട്രംപിനെ ഇപ്പോൾ ഈ അടിയന്തര നാടകങ്ങൾക്ക് പ്രേരിപ്പിക്കുന്നത്. യഥാർത്ഥവും വിരസവുമായ ദീർഘകാല നയതന്ത്ര ചർച്ചകളെ സ്നേഹിക്കാൻ പഠിക്കാതെ ട്രംപിന്റെ ഈ പിങ്ക് നിറത്തിലുള്ള പ്രതീക്ഷകൾക്ക് പശ്ചിമേഷ്യയിൽ വിജയിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം.
NB: ഈ വാർത്തയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്ന ചിത്രം പ്രതീകാത്മകമാണ്. (Generated by AI)
