അന്താരാഷ്ട്ര ഭൗമരാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകളിൽ ഏറെ പ്രാധാന്യമുള്ള ഷാങ്രി-ലാ ഡയലോഗിൽ, അമേരിക്കൻ പ്രതിരോധ സെക്രട്ടറി പീറ്റ് ഹെഗ്സെത്ത് മുന്നോട്ടുവെച്ച ഇന്തോ-പസഫിക് ദർശനം ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ പുതിയ തന്ത്രപരമായ നീക്കങ്ങളുടെ രൂപരേഖയാണ് വെളിപ്പെടുത്തുന്നത്. “ശക്തിയിലൂടെ സമാധാനം” എന്ന പരമ്പരാഗത അമേരിക്കൻ വാചകക്കസർത്തിനൊപ്പം, മേഖലയിലെ പുതിയ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളാനും സുസ്ഥിരമായ നയതന്ത്ര മത്സരം നിലനിർത്താനുമുള്ള താൽപ്പര്യമാണ് ഇതിൽ പ്രകടമാകുന്നത്. പ്രാദേശിക അധികാര സന്തുലിതാവസ്ഥയെക്കുറിച്ചുള്ള അമേരിക്കയുടെ ദീർഘകാല ആശങ്കകളെ ഈ പ്രസംഗം വീണ്ടും അടിവരയിടുമ്പോൾ തന്നെ, സഖ്യകക്ഷികളുടെ മേൽ പുതിയ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുന്ന അമേരിക്കൻ പ്രതിരോധ നയത്തിന്റെ പുതിയ ദിശയും ഇതിൽ വ്യക്തമാകുന്നുണ്ട്.
ഏഷ്യൻ മേഖലയിലെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള സൈനിക നവീകരണവും വിവിധ രാജ്യങ്ങളുടെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന സ്വാധീനവും അമേരിക്കയിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ആശങ്ക ചെറുതല്ല. ഇന്തോ-പസഫിക്കിൽ തങ്ങൾക്ക് അനുകൂലമായ ഒരധികാര സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുക എന്ന സങ്കുചിതമായ ലക്ഷ്യമാണ് അമേരിക്കൻ തന്ത്രങ്ങൾ എക്കാലത്തും മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്. ഒരു പ്രാദേശിക ശക്തിക്കും ഇവിടെ മേധാവിത്വം ഉണ്ടാകരുത് എന്ന അമേരിക്കയുടെ വാശി പ്രസംഗത്തിൽ ആവർത്തിക്കപ്പെട്ടു. എന്നിരുന്നാലും, ചരിത്രപരമായ ചില യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ തന്ത്രപരമായ പ്രായോഗികതയോടെ സമീപിക്കാനും, തെറ്റായ കണക്കുകൂട്ടലുകളുടെ അപകടസാധ്യതകൾ കുറയ്ക്കുന്നതിന് രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത പുതിയ നയതന്ത്ര ഇടപെടൽ സംവിധാനങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം ഊന്നിപ്പറയാനും അമേരിക്കൻ പ്രതിനിധി തയ്യാറായെന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്.
മേഖലയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ആശയവിനിമയം നിലനിർത്തുന്നത് അനിവാര്യമാണെന്ന ചിന്ത പുതിയ അമേരിക്കൻ തന്ത്രങ്ങൾക്ക് പിന്നിലുണ്ട്. മത്സരം എന്നത് അമേരിക്കൻ നയങ്ങളുടെ പ്രധാന ഘടകമായി തുടരുമ്പോഴും, അത് പൂർണ്ണമായ ഒരു പ്രതിസന്ധിയിലേക്കോ ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്കോ നീങ്ങാതിരിക്കാനുള്ള പ്രതിസന്ധി മാനേജ്മെന്റ് രീതികൾ അമേരിക്ക ഇപ്പോൾ ആലോചിക്കുന്നുണ്ട്. എങ്കിലും, ഈ പ്രസംഗത്തിന്റെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഭാഗം ദക്ഷിണേഷ്യൻ മേഖലയിൽ തന്ത്രപരമായ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നതിൽ ഇന്ത്യയുടെ പങ്കിനെക്കുറിച്ച് നടത്തിയ പരാമർശങ്ങളായിരുന്നു. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ ഇന്ത്യയെ ഒരു “നിർണായക നങ്കൂരം” എന്നാണ് ഹെഗ്സെത്ത് വിശേഷിപ്പിച്ചത്, ഡൽഹിയുടെ നയതന്ത്ര വളർച്ചയെ പ്രാദേശിക സ്ഥിരതയ്ക്കുള്ള നല്ലൊരു സൂചനയായി അദ്ദേഹം ചിത്രീകരിച്ചു.
ഇന്ത്യയുടെ സൈനിക ആധുനികവൽക്കരണം, തദ്ദേശീയമായ വ്യാവസായിക അടിത്തറയുടെ വികസനം, ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ലോജിസ്റ്റിക്കൽ കഴിവുകൾ എന്നിവയെല്ലാം അമേരിക്ക കൃത്യമായി നിരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്. വെറും രാഷ്ട്രീയ പ്രതീകാത്മകതകൾക്ക് അപ്പുറം, കൂടുതൽ പ്രവർത്തനപരമായ തലത്തിലേക്ക് ഉഭയകക്ഷി ബന്ധത്തെ മാറ്റാനുള്ള താൽപ്പര്യമാണ് അമേരിക്ക പ്രകടിപ്പിക്കുന്നത്. പ്രതിരോധ രംഗത്തെ സഹ-ഉൽപ്പാദനം, വ്യാവസായിക സഹകരണം, ‘ടൈഗർ ട്രയംഫ്’ പോലുള്ള സംയുക്ത സൈനിക അഭ്യാസങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ ഇന്ത്യയെ വെറുമൊരു നയതന്ത്ര പങ്കാളി എന്നതിലുപരി, പ്രാദേശിക സുരക്ഷയിൽ നിർണായക സംഭാവന നൽകാൻ ശേഷിയുള്ള കരുത്തുറ്റ ശക്തിയായി കാണാൻ അമേരിക്ക ഇന്ന് നിർബന്ധിതരായിരിക്കുകയാണ്.
വിശാലമായി പരിശോധിച്ചാൽ, ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖല അമേരിക്കൻ തന്ത്രപരമായ ചിന്തയുടെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു എന്ന് ഈ പ്രസംഗം വീണ്ടും വ്യക്തമാക്കുന്നു. തങ്ങളെ എക്കാലത്തും ഒരു പസഫിക് ശക്തിയായി നിലനിർത്താൻ അമേരിക്ക ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ, ഈ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കൊപ്പം തന്നെ തങ്ങളുടെ സഖ്യകക്ഷികളും പങ്കാളികളും കൂടുതൽ സാമ്പത്തിക-സൈനിക ഭാരം വഹിക്കണമെന്ന കടുത്ത നിബന്ധനയും അമേരിക്ക മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നു. “നമുക്ക് പങ്കാളികളെയാണ് വേണ്ടത്, സംരക്ഷിത പ്രദേശങ്ങളല്ല” എന്ന അമേരിക്കൻ പ്രമേയം സഖ്യകക്ഷികളോടുള്ള ട്രംപിയൻ നയത്തിന്റെ ബിസിനസ്സ് ശൈലിയെയാണ് തുറന്നുകാട്ടുന്നത്.
ഈ പുതിയ അമേരിക്കൻ നയപ്രകാരം സുരക്ഷാ പങ്കാളിത്തങ്ങൾ ഇനിമേൽ തുറന്ന പ്രതിബദ്ധതകളായിരിക്കില്ല, മറിച്ച് പരസ്പര ലാഭനഷ്ടങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതായിരിക്കും. സ്വന്തം പ്രതിരോധത്തിൽ കൂടുതൽ നിക്ഷേപം നടത്തുകയും, അമേരിക്കയുടെ കൂട്ടായ സുരക്ഷാ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്ക് അർത്ഥവത്തായ സംഭാവന നൽകുകയും ചെയ്യുന്ന രാജ്യങ്ങൾക്ക് മാത്രമേ അമേരിക്കൻ സൈനിക സാങ്കേതികവിദ്യ, ഇന്റലിജൻസ് പങ്കിടൽ, പ്രതിരോധ സഹകരണം എന്നിവ ലഭ്യമാകൂ എന്ന നിബന്ധനയാണ് അമേരിക്ക മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്. സൈനിക ശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കാതെ വെറും പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ മാത്രം നടത്തുന്ന തങ്ങളുടെ സഖ്യകക്ഷികളോടുള്ള അമേരിക്കയുടെ അക്ഷമയാണ് ഇതിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നത്.
“കൂടുതൽ കപ്പലുകൾ, കൂടുതൽ അന്തർവാഹിനികൾ, കൂടുതൽ പോരാട്ട വീര്യം” എന്ന ഹെഗ്സെത്തിന്റെ ആഹ്വാനം, തങ്ങളുടെ തകരുന്ന ആഗോള ആധിപത്യം തിരിച്ചുപിടിക്കാനുള്ള അമേരിക്കൻ സൈനിക തയ്യാറെടുപ്പുകളിലേക്കാണ് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്. ഈ വിഷയങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോൾ അമേരിക്കൻ പ്രതിരോധ നയത്തിലെ വരാനിരിക്കുന്ന വലിയ മാറ്റങ്ങൾ വ്യക്തമാകും. ഒന്നാമതായി, അമേരിക്കയുടെ സഖ്യബന്ധങ്ങൾ ഇനി കൂടുതൽ കടുത്ത നിബന്ധനകൾക്ക് വിധേയവും പ്രകടനത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതുമായി മാറും. ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, ഓസ്ട്രേലിയ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ തങ്ങളുടെ പ്രതിരോധ ചെലവ് ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കണമെന്ന അമേരിക്കയുടെ ആവശ്യം ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.
രണ്ടാമതായി, വൻശക്തി മത്സരങ്ങൾ രൂക്ഷമാകുന്ന ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ പരമ്പരാഗത സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങളുടെ സുസ്ഥിരതയെക്കുറിച്ച് അമേരിക്ക കടുത്ത ആശങ്കയിലാണ്. അനാവശ്യമായ നേരിട്ടുള്ള സംഘർഷങ്ങൾ ഒഴിവാക്കിക്കൊണ്ട് തന്നെ തങ്ങളുടെ താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള തന്ത്രപരമായ വഴക്കമാണ് അമേരിക്ക ഇപ്പോൾ പയറ്റുന്നത്. മൂന്നാമതായി, ക്വാഡ് , ഓക്കസ് പോലുള്ള നെറ്റ്വർക്ക് സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളുടെയും ദ്വിരാഷ്ട്ര പങ്കാളിത്തങ്ങളുടെയും പ്രാധാന്യം വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ അമേരിക്ക ശ്രമിക്കുന്നുണ്ട്. അമേരിക്കൻ ശക്തിക്ക് പകരമാകുന്നതിന് വേണ്ടിയല്ല, മറിച്ച് അമേരിക്കയുടെ ഫലപ്രാപ്തിയും സുസ്ഥിരതയും വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുടെ വിഭവങ്ങളെ ഉപയോഗിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ യഥാർത്ഥ ലക്ഷ്യം.
Also Read; തുറന്നുകാട്ടപ്പെടുന്ന ഇരട്ടത്താപ്പ്; ഇറാൻ ചർച്ചകളിൽ അമേരിക്കൻ ജനതയോട് ട്രംപ് പറയുന്നത് സത്യമാണോ?
ഇന്ത്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഈ ആഗോള സംഭവവികാസങ്ങളുടെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ വളരെ നിർണ്ണായകമാണ്. പ്രാദേശിക സന്തുലിതാവസ്ഥയുടെ ഒരു പ്രധാന സ്തംഭമായി ഇന്ത്യയെ അമേരിക്ക കണക്കാക്കുമ്പോഴും, ഇന്ത്യ എക്കാലത്തും തങ്ങളുടെ തന്ത്രപരമായ സ്വയംഭരണത്തിനാണ് മുൻഗണന നൽകുന്നത്. അമേരിക്കയുടെ പുതിയ പങ്കാളിത്ത ശൈലി ഇന്ത്യയുടെ ഈ പരമാധികാര നയങ്ങളുമായി ഒരു പരിധി വരെ പൊരുത്തപ്പെട്ടുപോകാൻ ഇന്ത്യയ്ക്ക് സാധിക്കുന്നുണ്ട്. ഏതെങ്കിലും ഒരു ഔദ്യോഗിക സൈനിക സഖ്യ ചട്ടക്കൂടിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാതെ തന്നെ, സ്വന്തം താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് വിദേശരാജ്യങ്ങളുമായി സഹകരിക്കാൻ ഇന്ത്യയ്ക്ക് ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ പങ്കിനും അതിന്റെ വളരുന്ന ലോജിസ്റ്റിക്കൽ, വ്യാവസായിക ശേഷിക്കും അമേരിക്ക നൽകുന്ന ഊന്നൽ, ഇന്തോ-പസഫിക് സ്ഥിരതയ്ക്ക് ഇന്ത്യ ഒഴിച്ചുകൂടാനാവാത്ത ശക്തിയാണെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം അവർ തിരിച്ചറിഞ്ഞതുകൊണ്ടാണ്. വിഭവങ്ങളുടെ കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമായ വിഹിതം ആവശ്യമാണെന്ന അമേരിക്കയുടെ അംഗീകാരം അവരുടെ സ്വന്തം സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധികളുടെ കൂടി പ്രതിഫലനമാണ്. ഇടപാടുകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഈ സഖ്യരാഷ്ട്രീയം തങ്ങളുടെ ആഗോള കൂട്ടായ്മകളെ ദുർബലപ്പെടുത്തുമോ എന്ന ആശങ്കയും അമേരിക്കയുടെ മുന്നിലുണ്ട്. സഖ്യകക്ഷികൾ കൂടുതൽ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ ഏറ്റെടുക്കണമെന്നാണ് അവരുടെ ആഗ്രഹം.
മേഖലയിലെ മറ്റ് പ്രമുഖ ശക്തികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം അമേരിക്കയുടെ ഈ സന്ദേശം കൃത്യമായ നയതന്ത്ര സൂചനകൾ നൽകുന്നതാണ്. അമേരിക്കയുടെ തുടർച്ചയായ സൈനിക വിന്യാസങ്ങളും പ്രതിരോധ പുനഃസ്ഥാപിക്കലുകളും അവരുടെ ശാഠ്യങ്ങളെ കാണിക്കുമ്പോൾ തന്നെ, പലയിടത്തും ഭരണമാറ്റ അഭിലാഷങ്ങളെ താൽക്കാലികമായി നിരാകരിക്കാൻ അവർ തയ്യാറാകുന്നത് സഹകരണത്തിനുള്ള പുതിയ വഴികൾ തേടുന്നതിന്റെ ഭാഗമാണ്. അതായത്, അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ തന്ത്രപരമായ മത്സരങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും അത് നേരിട്ടുള്ള ഒരു ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് നീങ്ങാതിരിക്കാൻ അമേരിക്കയും ഇപ്പോൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ട്.
ആത്യന്തികമായി, ഹെഗ്സെത്തിന്റെ പ്രസംഗം ഇന്തോ-പസഫിക്കിലെ അമേരിക്കൻ തന്ത്രങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ കർക്കശവും പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമല്ലാത്തതുമായ ഒരു കാഴ്ചപ്പാടാണ് മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്. ഒരു പ്രത്യേക പ്രാദേശിക ആധിപത്യം തടയുക, അനുകൂലമായ അധികാര സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുക എന്ന അമേരിക്കൻ ലക്ഷ്യങ്ങൾ മുൻ ഭരണകൂടങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, പരസ്പര സഹകരണത്തിലും അളക്കാവുന്ന ഫലങ്ങളിലും ഉള്ള ഊന്നലാണ് ഇതിനെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത്. ഇത് ലക്ഷ്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ തന്ത്രപരമായ തുടർച്ചയാണെങ്കിലും, മാർഗ്ഗങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വ്യക്തമായ ഒരു ട്രംപിയൻ രീതിയാണ് കാണിക്കുന്നത്.
എന്നിരുന്നാലും, അമേരിക്കയുടെ ഇത്തരം തന്ത്രപരമായ സമീപനങ്ങൾക്ക് വലിയ പരിമിതികളുമുണ്ട്. പരസ്പര ലാഭനഷ്ടങ്ങൾക്ക് മാത്രം അമിത പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് സഖ്യരാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ശിലകളായ ദീർഘകാല വിശ്വാസ്യതയെയും പരസ്പര ഉറപ്പുകളെയും ദോഷകരമായി ബാധിച്ചേക്കാം. വിജയകരമായ അന്താരാഷ്ട്ര സഖ്യങ്ങൾ ആത്യന്തികമായി സൈനിക കഴിവുകളെ മാത്രമല്ല, സുസ്ഥിരമായ സുരക്ഷാ പ്രതിബദ്ധതകളിലുള്ള ആത്മവിശ്വാസത്തെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നതാണ്. അതിനാൽ, ഈ തന്ത്രത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ഫലപ്രാപ്തി അത് എങ്ങനെ നടപ്പിലാക്കുന്നു എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.
അമേരിക്കയ്ക്ക് തങ്ങളുടെ ആഭ്യന്തര പ്രതിരോധ-വ്യാവസായിക അടിത്തറ പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കാനും ഇന്തോ-പസഫിക്കിൽ വിശ്വസനീയമായ ഒരു മുന്നണി സാന്നിധ്യം നിലനിർത്താനും സാധിക്കുമോ എന്നത് കണ്ടറിയേണ്ടതാണ്. സഖ്യകക്ഷികൾ അമേരിക്കയുടെ ഈ ഉയർന്ന പ്രതീക്ഷകൾ നിറവേറ്റാൻ തയ്യാറാകാതിരിക്കുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ അമേരിക്കയുടെ പിന്മാറ്റ സൂചനകളെ അവരുടെ ദൃഢനിശ്ചയം കുറയുന്നതിന്റെ തെളിവായി ലോകരാജ്യങ്ങൾ വിലയിരുത്തുകയോ ചെയ്താൽ, ഈ തന്ത്രം അമേരിക്കയ്ക്ക് തന്നെ തിരിച്ചടിയായേക്കാം. സാമ്പത്തിക ഭാരം പങ്കിടാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനൊപ്പം സ്വന്തം ആധിപത്യം നിലനിർത്താൻ നോക്കുന്ന അമേരിക്കയുടെ ഈ പുതിയ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഭാവിയിൽ വലിയ നയതന്ത്ര വെല്ലുവിളികൾ ഉയർത്തുമെന്നത് ഉറപ്പാണ്.
